एक निनावी ओळख

LD2

बाहेर रिमझिम पाऊस पडत होता. कार लोणावळ्याच्या घाटातून चालली होती. पावसाळ्यात हिरवागार झालेला घाट मनाला गारवा देत होता. मध्येच कोसळणारे धबधबे अचानक नजरेस पडत होते. सारी झाडे आणि वेली हिरवे, पोपटी पोषाख घालून पावसात भिजत होते. डोंगरांवर तर हिरवा गालिचा अंथरल्यासारखे वाटत होते. मुंबईच्या गर्दीला मागे टाकून पावसाळ्यात निसर्गाच्या एवढया जवळ आलो होतो. मनात बालकवींच्या ‘आनंदी आनंद गडे-’चे कॅसेट सरू झाले. शाळेत असताना ही कविता मला खूप आवडायची. मन क्षणात असे पाठीमागे गेले. नॉस्टॅलजियाही किती हवाहवासा वाटतो!

इतक्यात कार ड्रायव्हरने हॉर्न वाजवला आणि खळ्कन मनातल्या विचारांची साखळी तुटली. रम्य भूतकाळातून वास्तवात आलो. त्याची जाणीव पुन्हा एका हार्नच्या कर्कश आवाजाने करून दिली. मग मात्र ड्रायव्हरचा राग आला आणि मी समोर पाहिले. ड्रायव्हरलाही चीड येणे साहजिक होते कारण त्याला गाडी पुढे काढता येत नव्हती.

आमच्या पुढे एक टेंपो चालला होता. ड्रायव्हर त्याच्या उजव्या बाजूने गाडी पुढे घ्यायचा प्रयत्न करत होता पण टेंपो बिलकुल साईड द्यायला तयार नव्हता. कार उजव्या बाजूला घेतली की टेंपोही उजव्या बाजूला सरकायचा. डाव्या बाजूने जायचा प्रश्नच नव्हता. खाली शेकडो फुट खोल दरी होती. काही केल्या पुढे जायला रस्ता मिळत नव्हता. या डोके उठवणार्‍या हॉर्नच्या आवाजाने माझी सहनशीलता संपली आणि त्या कसेही वाहन चालवणार्‍या उद्धट टेंपो ड्रायव्हरला काहीतरी सुनवावे म्हणून काच खाली घेऊन मी खिडकीशी तोंड आणले. तेवढयात कार पुढे घुसली आणि माझी खिडकी टेंपो ड्रायव्हरच्या खिडकीजवळ आली. त्या ड्रायव्हरला “साले, अकल नही है क्या? ऐसे गाडी चलाता है!” एवढे तरी बोलावे म्हणून मनातल्या मनात तयारी केली आणि डाव्या बाजूला नजर टाकली. हैराणच झालो! समोर काय पहातोय याच्यावर विश्वासच बसेना.

एक पंचविशीतली मुलगी टेंपो चालवत होती. दिसायला सुंदर होती. अंगात ग्रे कलरचा साधारण सकाळ सकाळी जॉगिंगला घालतात तसा राऊंड नेकचा टीशर्ट होता. श्रीमंत घराण्यातली असावी. चेहर्‍यावरच्या एकूण आटिट्यूडवरून तरी तसे वाटत होते. तिच्या बाजूलाच अजून एक मुलगी जीव मुठीत धरून बसली होती.

कार ड्रायव्हरने अॅक्सिलेटरवर पाय ठेवला आणि झटक्यात टेंपो मागे पडला. टेंपो ड्रायव्हरच्या सीटवर मुलगी पाहिल्यावर मी आणि माझा कार ड्रायव्हर दोघेही गार झालो. मग तिला शिव्या कसल्या देतोय! कारच्या आरशात मागून टेंपो येत असलेलं दिसत होतं. तो आमच्या मागूनच येत राहिला. अगदी ओव्हरटेक करायचा चान्स असूनही तो पुढे गेला नाही. थोडया वेळात हॉटेल आले. आमची कार डाव्या बाजूला वळली. शिट्टी वाजवत पार्किंगचा वॉचमन धावत आला. मोकळया जागेत कार पार्क झाली आणि मागोमागच टेंपो पार्किंगमध्ये शिरला.

कारमधून उतरलो एवढयात बाजूच्या टेंपोचा दरवाजा उघडला. हातात चावी घेऊन ती मुलगी खाली उतरली. भिजलेला टीशर्ट घालून सोबत त्या घाबरलेल्या मुलीला घेऊन ही ललना टेंपो चालवत कुठे चालली होती, काही कळायला मार्ग नव्हता. दरवाजा बंद करून ती आमच्या दिशेने आली आणि काहीही कारण नसताना मला आणि ड्रायव्हरला लूक देत ती म्हणाली, “हिने पाणी अंगावर सांडले म्हणून पुढे गेलात. नाहीतर असे नसते जाऊ दिले.”

एवढी बोल्ड आणि मवालीपणा करणारी मुलगी मी आयुष्यात कधी पाहिली नव्हती. आम्ही दोघेही गप्प बसलो. तिच्याकडे निरखून बघितले. टीशर्ट ओला झाला होता. कमरेखाली टाईट जीन्स होती. डाव्या मनगटात घडयाळ होते. नखांनाही रंगरंगोटी केली होती. म्हणजे मुलगी एकदम मॉड होती. आजुबाजूंच्याची जराही दखल न घेता आमच्या समोरच तिने आपल्या केसांतून हात फिरवून घेतले. त्यांना पकडून ठेवणारा रबर बॅन्ड नीट केला आणि घाबरलेल्या मैत्रीणीला घेऊन ती हॉटेलमध्ये गेली.

मी विचारात पडलो. या मुलीच्या बाबतीत काहीतरी वेगळे होते. त्या तंद्रीतच मिसळीची ऑर्डर दिली. लगेच आली. जिभेवरची चव बाजूला ठेऊन ती खायला सुरवात केली. टेंपोवाल्या मुलीचा विचार डोक्यातून जात नव्हता. कोण असावी ही? आणि श्रीमंत आहे तर टेंपो का चालवते आहे? कार का नाही? या सगळया विचारात माझ्या समोरच्याच टेबलावर ती बसली आहे हे माझ्या लक्षातही आले नव्हते. ड्रायव्हरने मला खुणावल्यावर मी तिला पाहिले आणि नंतर अधूनमधून माझे लक्ष तिच्याकडे जायला लागले.

तिचे जेवण संपले असावे. हल्लीच्या मुली खातातच कुठे? एखादे कुरकुरे किंवा वेफर्सचे पाकिट मिळाले तरी त्यावर दिवस काढतील. त्यात भर म्हणून डायटिंगचे फॅड निघालेच आहे. फिगर आणि वजनाबाबत त्या जाम कॉन्शस असतात. वजन हा तर त्यांचा हक्काचा प्रांत आहे. ते कमी कसे करावे हे सांगणार्‍या पुस्तकांच्या हजारो प्रती वर्षाला खपतात. ग्राहक पंच्यान्नव टक्के स्त्रीवर्ग. उरलेले पाच टक्के पुरुष! ते सगळीकडे स्लीम ट्रीम इ. इ. पाहून आपल्या बायकोसाठी पुस्तक भेट म्हणून घेऊन जातात. दीडदोनशे रुपयात काही फरक पडतोय का हे पहायचा अजून एक व्यर्थ प्रयत्न!

ती उठून गेली आणि पुढच्या मिसळीची चव लागली. मुर्खाने खूप तिखट बनवली होती. पूर्ण तोंड भाजून निघाले. मग चहा झाला. आता तासाभराचाच प्रवास राहिला या आनंदात हॉटेलातून बाहेर पडलो. समोरच ती उभी होती. तशीच भिजलेली. पाऊस मात्र थांबला होता. काय व्हायचं आहे ते होऊ दे, तिच्याशी बोलायचंच असा विचार करून मी तिच्याजवळ गेलो.

“एक विचारू?”

“मला माहित आहे तुम्ही काय विचारणार आहात ते. मी टेंपो कसा काय चालवते हेच ना?”

“हो. तुम्हांला कसं माहित मी हेच विचारणार आहे?”

“सगळया गोष्टी तोंडानेच स्पष्ट बोलाव्यात असे थोडीच आहे? समजतं ते!”

“हंऽ बरोबर आहे तुमचे. मी टेंपो चालवताना कुठल्याही मुलीला पाहिले नव्हते. आज पहिल्यांदाच तुम्हांला पाहिले.”

“गेला महिनाभर चालवते आहे. सगळयांच्या नजरेत हाच प्रश्न दिसतो पण भीत भीत का होईना स्पष्ट विचारणारे पहिले तुम्हीच.”

“पण टेंपोच का?”

“त्याची खूप मोठी स्टोरी आहे. इतक्यात नाही सांगून व्हायची.”

“मला ऐकायला आवडेल. ऑफकोर्स… इफ यू डोंट माइंड.”

मी खिशातून माझे व्हिजीटींग कार्ड काढले आणि तिला दिले. तिने ते घेऊन त्यावरचे नावही न बघता जीन्सच्या मागच्या खिशात ठेऊन दिले. कार्ड घेताना ते अदबीने घ्यावे, समोरचा माणूस- ज्याने कार्ड दिले आहे, तो असेपर्यत तरी ते व्यवस्थित हाताळावे या कार्पोरेट एटीकेट्स बहुधा तिला माहित नसाव्यात.

तिला बाऽय करून मी कारमध्ये बसलो. कार बरीच पुढे निघून आली तरी मागे टेंपो दिसला नाही. आरशात दिसत नाही म्हणून मागे वळून काचेतून पाहिले तरी त्याचा पत्ता नव्हता. उगाच अस्वस्थ व्हायला लागलं म्हणून तो नाद सोडून दिला आणि खिडकीतून बाहेर नजर लावली.

पुण्यात पोहोचलो. माझे वेंडर व्हिजिटचे एक छोटेसे काम होते, ते झाले. दुसर्‍यादिवशी एक मिटींग होती. एक तासाचीच. त्यासाठी हॉटेलवर रहायला लागले. मुंबईला जाऊन परत दुसर्‍यादिवशी पुण्याला येणं अवघड नव्हतं. पण उगाच धावपळ आणि त्रास नको म्हणून तो बेत रद्द केला. गुपचूप हॉटेलवर जाऊन टीव्ही ऑन केला. चॅनलना तोटा नव्हता. संध्याकाळी त्या मुलीचा फोन येईल असे वाटत होते, पण आला नाही.

दुसर्‍या दिवशीची मिटींग संपली. मी मुंबईला परत आलो. रोजच्या ऑफिसच्या कामाला लागलो. त्या मुलीचा विचार मात्र डोक्यातून जात नव्हता. दोनचार दिवस फोन येईल असे वाटले होते पण आलाच नाही. त्यावर जवळजवळ महिना लोटला. प्रवासातला तो ठळक प्रसंग डोक्यातून काहीसा पुसट झाला.

…आणि अचानक एकदिवशी ऑफिसमध्ये माझ्या नावाचे कुरियर आले. घाईघाईने पाकिट उघडले, पत्राला मायना वगैरे काहीच नव्हता. लिहीणारा स्ट्रेट फॉरवर्ड असावा. डायरेक्ट मुद्दा! मी हादरलोच.

नमस्कार…मी तुम्हांला भेटलेली टेंपोवाली.

मी मॅरिड आहे. कौस्तुभ माझा नवरा. सॉफ्टवेअर इंजिनियर आहे. चांगल्या कंपनीत नोकरीला आहे. मुंबईत स्वत:चे घर आहे. तो ब्राम्हण आणि मी मराठा. लग्नाला त्याच्या घरातून विरोध म्हणून पळून जाऊन लग्न केले. आता इथे दोघेच रहातो. दोन महिन्यापूर्वी ऑफिसला जाताना त्याच्या बाईकचा अपघात झाला. पाय फ्रॅक्चर झाला, त्यावर प्लास्टर चढले आणि डॉक्टरांनी सक्तीची विश्रांती घ्यायला सांगितली.

मी बीकॉम आहे. नोकरी करायची खूप हौस होती. पण नोकरीचा विषय काढला की कौस्तुभ काही गरज नाही, नोकरी आणि बॉसला सांभाळण्यापेक्षा माझ्याकडे लक्ष दे असं म्हणायचा. म्हणून नाईलाजाने मी नोकरी शोधणं बंद केले.

घराचा महिन्याचा इएमआय आणि चांगली लाईफस्टाईल यासाठी पैसे तर हवे होते. इलाज नव्हता म्हणून सुट्टी घेऊन तो घरी बसलेला. पगारी रजा होती पण मलाही काहीतरी करायला पाहिजे असं वाटायला लागलं. जीव गुदमरु लागला. महिनाभर त्याच्याकडे खूप लक्ष दिलं पण फक्त तेवढयावर मन स्वस्थ बसू देईना. मला करता येण्यासारखे एक आवडीचे काम होते. बराच विचार केला, मनात काहीतरी निर्णय घेतला आणि शेजारच्या बिल्डींगमधल्या ओळखीच्या काकांना जाऊन भेटले. त्यांचा ट्रान्सपोर्ट बिझनेस होता.

त्यांनी विश्वास दाखवला आणि टेंपोची चावी मिळाली. रोज मुंबई- पुणे- मुंबई आहे. सकाळीसकाळी घरचं आवरून बाहेर पडते. पैसा मिळवणे हा पहिला मुद्दा. हो, उगाच खोटं का बोला? आणि थ्रील अनुभवायचे दुसरा. माहेरी असताना गाडया चालवायची फार आवड होती. घरी स्वत:चा टेंपो आणि ट्रॅक्टर होते. बाबांच्या नकळत मी ट्रॅक्टरच्या ड्रायव्हरला विश्रांती देऊन ट्रॅक्टरदेखील चालवायचे. तशी अभ्यासात मी सोऽ सोऽ च होते. पास होण्यापुरता अभ्यास करायचे. पण इतर गोष्टी आणि खेळात नेहमी पुढे असायचे. या महिन्याभरात मला एक गोष्ट जाणवली, मी टेंपो चालवताना दिसल्यावर बर्‍याचजणांच्या भुवया उंचावतात. असे का? बाईची जात म्हणून त्यांनी आपल्या कक्षेच्या बाहेर कधी जायचेच नाही? आम्हांला आमची स्वत:ची अशी आयडेंटी बनवता येत नाही का? सगळयाच ठिकाणी नुसते पुरुषच का? माझीही कमाल आहे! हे सगळे मी तुम्हांला- एका पुरुषालाच सांगते आहे. याचे उत्तर कदाचित तुमच्याकडेही नसेल.

आता कौस्तुभ ठणठणीत झाला आहे. म्हणजे माझं टेंपो चालवणं बंद होणार! तो काही केल्या ऐकणार नाही. परवाच झालं एवढं बस झालं म्हणाला. कुणालातरी सांगावसं वाटलं म्हणून पत्र लिहीलं. स्वत:च्या एजग्रुपच्या किंवा आपल्याला समजून घेऊ शकतील अशा मैत्रीणीच नाहीत. बिल्डींगमध्ये माझ्या वयाच्या काहीजणी आहेत पण व्हेवलेंथ जुळण्यासारख्या नाहीत. असो! खूप बोलले. काय करणार? स्वभावाला औषध नाही. तुम्ही फोनची वाट पाहिली असेल पण एकाच भेटीनंतर फोन करणे मला प्रशस्त वाटले नाही. तुम्ही एवढया आपुलकीने विचारले होते म्हणून हा सगळा लिहीण्याचा खटाटोप केला. गैरसमज नसावा.

खरोखर ही मुलगी म्हणजे बाप होती. एका झटक्यात जमिनीवर आणले! पत्रावर आणि पाकिटावर कुठेही नंबर, नाव किंवा पत्ता नव्हता. कुरियरवालाही ते पाठवणारा आणि घेणारा यांचा पूर्ण पत्ता आणि पिनकोड असल्याशिवाय पाकिट घेत नाही. तोदेखील तिच्या ओळखीचा असावा.

मी ते असामान्य पत्र नीट घडी करून बॅगेत ठेवले आणि मनातल्या मनात तिच्या बिनधास्तपणाचे कौतूक करत पुढच्या कामाला लागलो.

©विजय माने, ठाणे.

वर्क फ्रॉम होम

1

सगळ्या जगात कोरोनाने थैमान घातले होते. टीव्हीवर ढीगभर बातम्या दाखवल्या जात होत्या, खूप अर्जंट असेल तरच घराबाहेर पडा असे मुख्यमंत्री वेळोवेळी आवाहन करत होते पण बर्‍याच कंपन्या काही केल्या वर्क फ्रॉम होम देत नव्हत्या. परिणामी लोकांची गर्दी मात्र कमी व्हायला मागत नव्हती. ट्रेन भरभरून लोक ऑफिसला जात होते. ‘दुष्काळात तेरावा महिना’ या म्हणीप्रमाणे ऐन मार्चमध्येच हा योग जुळून आला होता.

शेवटी सगळी मुंबई एकतीस मार्चपर्यंत बंद करायची असा सरकारचा आदेश आला आणि मग सर्वांबरोबर सुजितलाही वर्क फ्रॉम होम मिळाले. चार बॅचलर लोकांनी घेतलेल्या भाड्याच्या फ्लॅटमध्ये सुजित रहात होता. तिघे सुट्ट्या टाकून आधीच गावी पळाले होते. सुजितला मात्र गावी जाणे शक्य नव्हते. नाईलाजाने त्याने लॅपटॉपवर लॉगिन केले आणि तो कामाला लागला.

गळ्यात आयकार्ड नाही, ट्रेनमधला प्रवास, रोजचा स्वाईप, चहाची पॅन्ट्री, रोज भेटणारे दोस्त, गेटबाहेरची सिगरेट आणि वडापाव व रोजचे ऑफिसचे गजबजलेले वातावरण हे सारे तो मिस करत होता. दुपारी चारला लंडनवरून एक कॉल होता त्याचा डेटा बनवायच्या तयारीला तो लागला. कामाच्या नादात साडेतीन कधी वाजले त्याला समजलेच नाही. यापुढे निवांत जेवण करणे त्याला जमणार नव्हते म्हणून त्याने भाताचा कुकर लावला आणि चार वाजता व्हर्चुअल मिटींगमध्ये तो जॉईन झाला.

जगाच्या चार कोपर्‍यातून चारजण कनेक्टेड आहेत, महत्वाची चर्चा चालली आहे आणि अचानक साक्षात वाफेवर चालणार्‍या रेल्वेने शिट्टी द्यावी तशी शिट्टी सुरु झाली. बाकीच्यांनी दुर्लक्ष करून तसेच डिस्कशन चालू ठेवले पण नंतर नंतर क्लायंट काय बोलतोय हे कुणालाच कळेना म्हणून कॉल तसाच चालू ठेऊन सगळेजण शांतपणे ती शिट्टी संपण्याची वाट पाहू लागले. शिट्टी थांबायचे नाव घेईना. मग सुजित एका मिनीटात आलो म्हणून उठला आणि शिट्टी बंद झाली.

“आय एम सॉरी…” परत जागेवर येऊन बसत सुजित बोलला.

सगळे डिस्कशन संपले आणि कॉल संपवता संपवता शेवटी लंडनच्या ऑफिसमधून लाईनवर असलेल्या अभिषेकने विचारले, “बाय द वे, सुजित वो क्या था?”

“सॉरी सर? मै कुछ समझा नही-”

“इंडिया मे चार बजे थे…और वो टाईम पे इतनी लंबी सीटी?”

“दाल खिचडी सर! मेरा लंच!”

#WorkFromHome

थोडेसे महत्वाचे –

आजकाल तोंडाशी आलेल्या कोरोनाच्या संकटावर लोकांनी काय करावे हे बरेचजण सांगताहेत. पण खरोखर ही वेळ क्रिटीकल आहे. या वेळेत तुम्ही ऑफिसला गेलाय म्हणून देशाची पडलेली इकॉनॉमी एका दिवसात सुधारणार नाही हे लक्षात घ्या. कोरोनाचे संकट टळल्यावर जे काही दिवे लावायचे आहेत ते लावा. दिवसरात्र ऑफिसमध्ये थांबलात तरी चालेल पण सध्या मात्र घराबाहेर पडू नका. स्वत:ची काळजी नसेल तर निदान दुसर्‍यांची तरी करा.

त्यापेक्षा या अचानक मिळालेल्या सक्तीच्या मोकळ्या वेळेत आयुष्यात आपले कोणते छंद पूर्ण करायचे राहून गेलेत याचा आढावा घ्या. चित्रे काढा, पुस्तके वाचा, फोटोंचे जुने अल्बम बघा, घरच्यांसोबत वेळ घालवा. पत्ते, कॅरम, बुद्धिबळ – अगदी लुडोही खेळा. घरचेही लोक तसे चांगले आहेत याचा अनुभव घ्या. दुपारच्या जेवणानंतरची झोप कशी असते ते पहा. तुम्ही घराबाहेर न पडल्यामुळे तुम्ही तर संसर्गापासून वाचालच पण बाकीचे किती लोक वाचतील याचाही जरा विचार करा.

पण ही सुट्टी पाट्र्या करण्यासाठी, मित्र, नातेवाईक यांना भेटण्यासाठी, सकाळसकाळी गर्दीत जाऊन वॉक करण्यासाठी, पिकनिकसाठी नाही हे मात्र पक्के लक्षात असू द्या. इटली आणि स्पेनमधल्या लोकांनी त्यांच्या सक्तीच्या सुट्ट्यांचा उपयोग याच गोष्टींसाठी केला होता. त्यांचे काय होतेय हे आपण बातम्यांमधून पहातोय. तेव्हा घरीच रहा आणि कोरोनाला रोखा. आर्मीसारखे आपण सीमेवर लढत नाही आहोत पण खरोखर आपण आपल्या देशासाठी काहीतरी करण्याची ही संधी चालून आली आहे, ती वाया घालवू नका!

©विजय माने, ठाणे.

 

होली टेल्स

1

मुंबईत रंगपंचमीची चाहूल पंधरा दिवस आधीच लागते. घरात शोलेतल्या गब्बरसिंगसारखा “कब है होली?” हा बंड्याचा प्रश्न जेरीस आणतो. त्यानंतर सोसायटीच्या आवारात एकमेकांवर पाण्याने भरलेल्या पिशव्या फेकायला सज्ज असलेले बालसैनिक आणि त्यांच्या वेगवेगळ्या गटांवरील हल्ले पाहिल्यावर लवकरच होळी आहे याची जाणीव होते. त्यानंतर सोसायटीच्या आवारात प्लास्टिकच्या फुटलेल्या पिशव्यांचे अवशेष दिसायला लागतात. अगदीच दुर्भाग्य असेल तर एखादी पिशवी आपल्यावरही फुटते.

सोसायटीच्या आवारात कोण जाणता माणूस शिरला की एफबीआय किंवा सीआयएची टीम ज्याप्रमाणे वायरलेस कम्यूनिकेशनने बाकीच्या सेक्यूरिटी एजंटना सावध करते त्याप्रमाणे हे छोटे लोक एकमेकांना, “थांबा थांबा, पाटील काका आले आहेत. आता काही दंगा करू नका नाहीतर लोच्या होईल.” असा संदेश देत सावध करतात.

सरकारने प्लास्टिकच्या पिशव्यांवर बंदी घातली असली तरी त्या नेमक्या कोणत्या दुकानात मिळतात याची गुप्त माहिती पालकांना नसली तरी छोट्या मुलांना असते. अतिउत्साहात हे लोक “काका, पिशव्या आहेत का संपल्या?” असे ओरडून विचारल्यावर दुकानदाराचे धाबे दणाणतात.
“जरा रस्त्यावर जाऊन ओरड, नाहीतर थोडे पुढे गेल्यावर पोलिस स्टेशन आहे तिथूनच ओरड!”
“सॉरी काका. आहेत ना?”
“पप्पांना घेऊन ये, मग देतो.”
या पिशव्या कुणालाही मिळत नाहीत. वातावरण गंभीर आणि कॉम्पिटीशन टफ असल्यामुळे दुकानात केवायसी झाल्यानंतरच पिशव्या मिळतात आणि मुलगा खुश होतो.

आदल्यादिवशी “रंग खेळायला उद्या सकाळी सातला खाली जाणार आहे!” म्हणून बंड्याने डोके उठवले होते. सातला मी सोडेन की नाही याबद्दल त्याला शंका होती म्हणून मित्राकडेच जाऊन राहू का म्हणून तो हिला गळ घालत होता. कारण दिवाळी आणि रंगपंचमीच्या आदल्या रात्री मित्र रात्रभर टीव्ही पहात बसतो आणि सकाळसकाळी लवकर खाली जातो हे कारण सांगितले जात होते. पण आता लवकर झोपलास तर उद्या सकाळी सातला खाली पाठवतो असे म्युच्यूअल अॅग्रीमेंट झाल्यावर तो शांतपणे झोपी गेला. बरोबर सात वाजता दरवाजावरची बेल वाजली. रंग खेळायला खाली चल म्हणून बंड्याला बोलवायला त्याचे दोन मित्र आले. त्या दोघांना पाहून ते बंड्याचे मित्र आहेत की चांद्रयानावरून आलेले अंतराळवीर आहे ते समजायला मार्ग नव्हता.

म्हणजे रंगीबेरंगी कपडे, पाठीवर पाण्याने भरलेला भलामोठा सिलेंडर, हातात अवघडून धरलेली त्याची पाईप आणि हे सारे कमी की काय म्हणून जंगलातील प्राण्यांना समजू नये म्हणून जसे चित्रविचित्र रंगाचे कपडे घातले जातात तसा रंग खेळण्याआधीच त्याने केलेला चेहर्‍याचा अवतार! दुसर्‍यावर नजर वळवली तर त्याचा चेहरा काहीतरी हरवल्यासारखा झाला होता. हातात रिकामा मग घेऊन तो पॅन्टच्या खिशात काहीतरी शोधत होता. “मग कशाला घेतलास?” म्हणून विचारल्यावर “मगातले पाणी हातातल्या पंपाने ओढून ते फुग्यात भरायचे आणि एकदा फुगा भरला की मग तो दुसर्‍यावर मारायचा!” अशी माहिती मिळाली. तोपर्यंत दुसरे लोक “भर बाबा तुझा फुगा, तोपर्यंत मी थांबतो!” म्हणत वाट पहात थांबेल ही भाबडी आशा त्याच्या मनात होती. त्यापेक्षा तू मगानेच रंगपंचमी खेळ म्हणून हिने त्याला सल्ला दिला.

एकतर घातलेल्या पॅन्टीच्या चार खिशापैकी नेमक्या कोणत्या खिशात रिकामे फुगे ठेवले आहेत याचा त्याला पत्ता नव्हता. केव्हापासून तेच तो शोधत होता. त्याची फुग्यात रंग भरून तो मारायची यंत्रणा एवढी किचकट होती की ती पूर्ण होईपर्यंत त्याला त्याचे फुगे आणि मगासकट कुणीही बॅरेलातून बुचकळून काढला असता.

माझ्या रंगपंचमीच्या तशा खूप आठवणी आहेत. मुंबईत होळीच्या दुसर्‍या दिवशी रंगपंचमी असली तरी गावाकडे ती नसते. तिथे होळीच्या दुसर्‍यादिवशी धुलिवंदन असते. सोप्या शब्दांत धुलिवंदन म्हणजे धरतीमातेला वंदन करण्याचा दिवस! जास्ती झाल्यावर रस्त्यांवर साष्टांग नमस्कार घालत पडलेल्या लोकांवरुन ते समजायला वेळ लागायचा नाही. एरव्हीही हे लोक पिऊन पडायचे पण धुलिवंदन म्हणजे त्यांचा ऑफिशियल डे! गावी होळी झाल्यावर पाचव्या दिवशी रंगपंचमी यायची. त्यादिवशी हायस्कुलला सुट्टी असायची मात्र आमच्या गावातली मराठी शाळा चालूच असायची. आम्ही हायस्कुलला असल्याने रंगपंचमीदिवशी मराठी शाळा म्हणजे आमचे टार्गेट असायचे. अर्थातच मराठी शाळेचे गुरुजी! काहीही झाले तरी गुरुजींना भिजवायचे असा प्रत्येक रंगपंचमीला आमचा प्लान असायचा.

आमच्यावेळी आताप्रमाणे रंगीबेरंगी पिचकार्‍या वगैरे भानगडी नव्हत्या. काचेच्या बाटलीत रंग बनवायचो आणि ज्याच्यावर रंग मारायचा आहे त्याच्या अगदी जवळ जायचे आणि रंग खेळायचा. बर्फाचा गोळेवाला ज्याप्रमाणे गोळा बनवून झाल्यावर त्यावर लाल, हिरवा, केशरी वगैरे रंग मारतो आणि मग गोळ्याला गोळेपण येते अगदी तसा प्रकार असायचा.

एकंदरीतच रंगपंचमीचा उत्सव म्हणजे रामायण किंवा महाभारतात भाले आणि तलवारीने लढणार्‍या ज्या मास सैनिकांचा घोळका असतो, तसा प्रकार होता. जवळ जाऊन लढायचे. आताच्यासारखे जीपीएसने निशाणा सेट करून मिझाईल स्ट्राईक करतात तशातला प्रकार नव्हता. अगदीच अॅडव्हान्स म्हणजे, सायकलला तेल घालायला वापरात येणारी बुधली म्हणजे आम्हाला साक्षात ब्रम्हास्त्र वाटायचे. बुधलीने थोड्या दूरवरून पिचकारी मारता यायची. शत्रूपक्षाकडे काचेची बाटलीच असायची. त्यामुळे स्वत:कडे बुधली असल्यावर ब्रम्हास्त्र बाळगत असल्याचा इगो असायचा. ज्याच्या हातात बुधली आहे त्याच्यापासून सारेच लांब रहायचे.

त्यानंतर या क्षेत्रात अचाट क्रांती झाली. पिचकार्‍या वगैरे आल्या. त्यानंतर सिल्व्हर कलर! मुर्त्यांना लावायचा रंग कुठल्यातरी महाभागांनी लोकांच्या तोंडाला लावायाला उपलब्ध करून दिला. सगळे लोक तोंडाला सिल्व्हर कलर लावून गावात हिंडायला लागल्यावर साक्षात राक्षससेना गावात उतरल्याचा भास होत असे.

आपण चकाचक पांढरे कपडे घालून होळी खेळणार्‍या लोकांपासून बचून राहू असा बर्‍याच लोकांचा जसा गैरसमज असतो तसेच रंगात भिजलेले अशा कोरड्या माणसाला पाहून “जा, जा तुला काहीही करणार नाही.” म्हणून सांगणारेही काही कमी नसतात. ते काही करत नाहीत पण बोटाने खुणावून ‘गिर्‍हाईक आले आहे-’ अशी सुचना दिली गेलेली असते. आमच्या गावी तर चौकात रंगाचा एक बॅरेल ठेवलेला असायचा. बिनारंगाच्या माणसाकडे तो एलियन असल्यासारखे पहायले जायचे. तिथून कोणीही – अगदी कोणीही, भले तो पाहुणा का असेना – चालला की अतिशय अदबीने त्याच्यापुढे दोन पर्याय ठेवले जायचे – रंग लावून घेणार की बॅरेलमध्ये बुचकळून काढू? आणि मग तो माणूस रंगीबेरंगी होऊन पुढचा रस्ता धरायचा.

पण होळी हा रंगाचा सण आहे त्यात काही वादच नाही. अगदी कोरडे रंग खेळलेले चेहरेदेखील किती साजरे दिसतात! त्यावरचा तो आनंद पाहण्याची मजाच न्यारी आहे. खिडकीत उभा राहून खाली रंग खेळणार्‍या लोकांकडे पाहिले तरी किती छान वाटते! सगळेजण आपापल्या धुंदीत असतात. छोट्यांपासून मोठ्यांपर्यंत रंगात बुडालेले. त्यानंतर घरी आल्यावर ते ओळखत नाहीत हा भाग वेगळा पण होली इज – नो डाऊट – होली!

©विजय माने, ठाणे.

 

लग जा गले # ३

romance-1209046_640.jpg

पण पंधरा दिवसात आदितीचे बोलणे काहीसे कमी झालेले रितेशला जाणवले. ती अमूच्या ज्या गोष्टीने हर्ट झाली होती, तो प्रसंग काही केल्या त्याच्याही मनातून जाईना. खूप सारे प्रश्न होते. आपणही स्वार्थी झालोय का? तिचा सहवास हवा म्हणून आपण त्या बाळाला आणि तिला उगाच वेदना देतोय का? हे रिलेशनशिप आपण कोणत्या लेवलला घेऊन जाऊ शकतो? आपण आपल्या नात्याची तिला नुसतीच ओढ लावतोय का? आपण खुल्या मनाने तिला स्वीकारू शकू? असे एक ना अनेक. आणि अचानक आदितीचा मेसेज येणे बंद झाले. बिझी असेल किंवा नात्यातल्या गुंतागुंतीचा तिलाही त्रास होत असेल, बरे वाटले की करेल ती कॉल म्हणून रितेशने दोन दिवस वाट पाहिली. तिच्याकडून काहीही कम्यूनिकेशन नाही. नंतर मात्र त्याचे कशातच लक्ष लागेना. त्याने कॉल केला तर तोही लागला नाही. रितेश वेड्यासारखा तिला शोधत राहिला. पण ती कुठेच सापडली नाही. ना पुण्यात, ना कुठल्या सोशल मिडीयावर!

तिला शोधायचे कसे हा त्याच्यासमोर मोठा प्रश्न होता. काही केल्या उत्तर मिळत नव्हते. फोन लागत नव्हता, वॉट्सअॅप बंद होते, कालपर्यंत फे्रंडलिस्टमध्ये असलेली आदिती रातोरात गायब झाली होती. डोक्यात एक वीज चमकल्यासारखी झाली आणि अचानक त्याच्या मेंदूतली ट्यूब पेटली. घाईघाईने त्याने त्याचा लॅपटॉप चालू करून मेलबॉक्स उघडला आणि तो डायरेक्ट ‘सेंट आयटम्स’ फोल्डरमध्ये गेला. त्याने तिला एकदा त्याचा रिझ्यूम पाठवला होता ती मेल चेक केली. त्या मेलमधून त्याने आदितीचा मेल आयडी कॉपी केला. त्याच्या या मेलला “रिझ्यूममध्ये थोडे करेक्शन हवेय, ते करून घे आणि मग पुन्हा पाठव-” असा तिचा रिप्लायही आलेला.

रितेशने इनबॉक्स सिलेक्ट करून ‘फाईंड मेल्स फ्रॉम-’ च्या ठिकाणी आदितीचा कॉपी केलेला मेल आयडी टाकला. सर्च बटन दाबताच तिच्याकडून आलेली ती एकमेव इमेल मिळाली. रितेशने मेलचा कंटेंट सोडून त्याखाली असलेली आदितीची डिजीटल सिग्नेचर बारकाईने पाहिली. येस्स!! तिच्या ऑफिसचा लॅन्डलाईन नंबर होता. क्षणाचाही विलंब न लावता त्याने त्या नंबरवर कॉल केला. चार रिंग वाजल्या तरी कॉल उचलला जाईना. रितेशच्या चेहर्‍यावरचे समाधान मावळत होते इतक्यात फोन उचलल्याचा आवाज झाला. तिकडच्या रिसपॉन्सची वाट पहाण्याएवढा संयम त्याच्यात उरला नव्हता, “कॅन आय टॉक टू मिस आदिती प्लीज?”

“आय एम सॉरी. शी इज नॉट वर्किंग इन धिस ऑफिस नाऊ! एनीथिंग मोअर आय कॅॅन हेल्प यू वुईथ?” एका सुंदर आवाजाच्या मुलीने फोन उचलला होता.

“आय डोंट नो इफ यू कॅन हेल्प मी ऑर नॉट, पण त्या ऑफिसला का येत नाहीत ते मला सांगू शकाल का प्लीज?”

“हो. दोन आठवड्यांपूर्वी त्यांनी रिझाईन केले होते. परवाच त्यांचा लास्ट डे होता इथला.”

“त्या कुठे गेल्या आहेत काही आयडिया?”

“आय एम सो सॉरी. तसे काहीच बोलल्या नाहीत त्या.”

“अजून एक मदत करू शकाल का प्लीज?”

“काय?”

“तुमच्या रेकॉर्डला त्यांचा कोणता पत्ता वगैरे असेल तर मिळू शकेल का मला?”

“सो सॉरी. पण तो आम्हांला देता येणार नाही.”

“प्लीज…कुणाच्यातरी आयुष्याचा प्रश्न आहे.”

“नाव काय म्हणालात आपले?”

“रितेश ठाकूर. मुंबईवरून बोलतोय मी. प्लीऽज इफ यू कॅन हेल्प मी आऊट…”

“बाय एनी चान्स तुम्ही ब्लॉगर रितेश ठाकूर तर नाही ना?”

“हो. तोच आहे मी. पण तुम्ही कसे ओळखता मला?”

“तुम्ही आदिती मॅडमचे मित्र आहात ते माहिताय मला. आम्ही दोघी बाजूलाच बसायचो.”

“नाव काय तुमचे?”

“मी काजल. तूमची खूप मोठी फॅन आहे सर! तुमच्या ब्लॉगवरचे सगळे आर्टिकल्स वाचते मी. आणि तुमची ‘रेशीमगाठी’ तर अक्षरश: वेड लावणारी आहे.”

“थँक्यू सो मच काजल! पण मला आदितीचा पत्ता मिळायला तुम्ही काही मदत करू शकाल का? ऑफ द रेकॉर्ड?”

“आता आवडत्या लेखकाचे एवढे छोटे काम नाही करणार तर काय करणार मी?”

“मी तुमचे कसे आभार मानू समजत नाही!”

“आभार वगैरे काही मानू नका. तुमचा नंबर तेवढा द्या मला. मी रेकॉर्डमधून त्यांचा पत्ता काढून तुम्हांला मेसेज करते. पुढचं तुम्ही बघा!”

“नक्की बरं का! विसरु नका.”

रितेशने काहीही विचार न करता तिला मोबाईल नंबर सांगितला. देवाने काजलच्या रुपाने त्याला चांगलीच मदत केली होती. पंधरा मिनिटांत त्याच्या मोबाईलवर दोन अॅड्रेसेस आले. काजलने आदितीचा पुण्याचा पत्ता तर दिलाच शिवाय तिच्या पीएफ नॉमिनेशन फॉर्मवर लिहीलेला तिच्या बाबांचा जो पत्ता होता तो ही दिला. रितेशने तिला थँक्यूचा मेसेज करून दुसर्‍यादिवशी ऑफिसला सुट्टी टाकली आणि आदितीच्या बाबांना भेटायला थेट सातारा गाठले.

पत्ता शोधत तो त्यांच्या घरी पोहोचला. नशिबाने तिचे आईबाबा घरातच मिळाले. रितेशने आदितीचा मित्र म्हणून ओळख सांगितल्यावर बाबांनी त्याला बसायला सांगितले. त्यांना भेटण्याचे खरे कारण मात्र सांगण्यासारखे नसल्याने तो नक्की कशासाठी आलाय याचा सुगावा मात्र त्याने लागू दिला नाही. सातार्‍यात काम होते, शिवाय आदितीने एकदा हा अॅड्रेस दिलेला. जाता जाता भेटून जावे म्हणून सहजच आलो असा त्याने बहाणा केला. मग गप्पांच्या ओघात आदिती कॅनडात -टोरँटोला शिफ्ट झाल्याचे समजले. जाताना ती अमूलाही घेऊन गेली होती.

“पण मला काही बोलली नाही ती. पंधरा दिवसांपूर्वी तर भेटलो होतो आम्ही.”

“अचानकच ठरले तिचे. अलिकडे खुशही दिसत होती. आम्हांलाही वाटले विकासच्या धक्क्यातून सावरली ती आता. एरव्ही तो गेल्यापासून खूप उदास असायची ती.”

“तिने तिथला नंबर दिलाय ऑफिसचा?”

“नाही. तीच दोन तीन दिवसांतून फोन करते आम्हांला.”

“अच्छा! आता फोन आल्यावर मात्र तिचा नंबर तेवढा घ्या.”

“हो. नक्की घेईन आणि कळवेन तुला.”

रितेशने तिच्या बाबांना त्याचा मोबाईल नंबर देऊन निरोप घेतला. त्यानंतर बाबांचा फोन येईल म्हणून त्याने खूप वाट पाहिली पण त्यांचा कॉल आला नाही. उलट त्याने फोन केल्यावर बाबांनी तो घेण्याचेही टाळले. दोन तीन वेळा असे झाल्यावर रितेशने पुन्हा त्यांना कॉन्टॅक्ट करायचा प्रयत्न केला नाही. तिच्याबद्दल काहीतरी समजेल या आशेवर तो रोजचा दिवस जगत होता पण तिच्या बाबतीतले कसलेही सरप्राईज मिळत नव्हते.

चार वर्षे उलटून गेली. हा चार वर्षाचा कालावधी त्याच्यासाठी एखाद्या तपासारखा होता. तिला विसरणे खूप अवघड होते. दिवस सरतील तशा यातना कमी होतात असे म्हणतात पण एवढा काळ लोटूनही हृदयात ‘आदिती’ नावाची ज्योत तशीच तेवत राहिली होती. ऑफिसला वाहून घेतल्यावर रितेशसारख्या मॅनेजरला बाकीच्या गोष्टी डोक्यातून बाहेर ठेवणे तितकेसे अवघड नव्हते. पण काही केल्या रात्र सरायची नाही. तिला विसरण्याचे खूप प्रयत्न झाले पण खरोखर आदितीचा घाव एवढ्या सहजासहजी भरणारा नव्हता. त्याने कंपनी बदलली. नव्या ठिकाणी तो मार्केटिंग हेड झाला. घरी स्थळे पहाणे सुरु होते आणि हा नकारावर नकार देत हाता. का कोण जाणे, कधीना कधी त्याची आदिती नक्की परत येईल ही त्याला खात्री होती. पण तिच्याकडून गेल्या चार वर्षात एक कॉल, मेसेज, किंवा मेल काहीही आले नव्हते.

सकाळचे नऊ वाजले असतील. फायनांशियल इयर नुकतेच संपल्याने रितेश रिलॅक्स होता. एप्रिल महिन्यात कसले आलेय प्रेशर? मस्त कॉफीचे घोट घेत तो तिच्या आठवणीत हरवला होता. एवढ्यात मोबाईलवर अचानक दोनतीन मेसेज आले. रितेशने मोबाईलच्या स्क्रीनवर पाहिले तर अननोन नंबर होता. पण अननोन नंबरच्या सुरवातीला असणारा आयएसडी कोड वेगळा वाटला – वन फोर वन सिक्स -टोरँटो – हे सारे पाठ झालेले!

कमालीच्या एक्साईटमेंटमध्ये त्याने कॉफीचा कप बाजूला ठेवत मोबाईल अनलॉक केला. पटकन नंबरवर टच करून आधी डीपीचा फोटो उघडला. आदि! हा चेहरा पाहण्यासाठी जीव किती आतूरलेला! ती मोबाईलच्या स्क्रीनवरून त्याच्याकडे पहात हसत होती, अगदी काल परवा भेटल्यासारखी! गेल्या चार वर्षात या चंद्रमुखीला कितीदातरी विसरावे म्हटले तरी त्याला शक्य झाले नव्हते. मेसेज वाचायचे सोडून तो त्या फोटोत हरवून गेला. ही नेमके करते तरी काय, दिवसेंदिवस तरुणच होत चालली आहे. तिच्या या मेसेजसाठी तो गेली कित्येक वर्षे वाट पहात होता. आनंदाने त्याच्या अंगावर काटा आला आणि डोळ्यांत अश्रू!

आय एम सो सॉरी शोना! कॅनडावरून मी कायमची परत येतीये, तुला भेटण्यासाठी. आता मला जगाची पर्वा नाहीये

एवढ्या काळात मला काय समजायचं आहे ते समजलयं. चार वर्षे खूप झाली, आता अजून हा विरह नकोय मला

अमूही चौथीत जाईल त्याला मस्त कोणत्यातरी छानपैकी शाळेत घालून मुंबईला सेटल व्हायचा विचार आहे माझा

बस झाली ही धावपळ आता. पैसा कमावला, बँक बॅलन्स आहे पण त्याहीपेक्षा महत्वाच्या काही गोष्टी असतात त्या मी मध्यंतरी विसरून गेले होते

त्याचा मेंदू बधिर झाला! कधी कधी आनंदाचा असा धक्का पचवणेही खूप अवघड असते हे त्याला पटले.

ठीक आहेस ना तू राजा?

हे! काय लिहू सुचत नाही यार! आज खूप मोठा धक्का दिलास तू! तसे धक्के देण्यात पटाईत आहेस हे माहिताय मला. मी शिमल्याला असताना ‘आय लव्ह यू’ म्हणून दिलेला धक्का आजही आठवतोय. त्यानंतर तू माझ्या आयुष्यातून अचानक गायब होऊन दिलेला धक्काही अजून तसाच ओला आहे. आणि आज हा!

ते सारे सोड! मी परत येतीये इंडियात!! तुला समजतेय का मी काय म्हणतीये ते?

येस! वेलकम टू इंडिया आदिती!

तू नावेदेखील विसरलास की! शोना, बार्बी आणि आदि म्हणायचास मला. की अजून कोण आली आहे लाईफमध्ये माझ्या लाडक्या रायटरच्या?

छे गं!

काही सांगू नकोस! चार वर्षापूर्वीच एवढ्या मुली वेड्या होत्या. आता तर लोकप्रिय झालायस तू! लवस्टोरीमध्ये ‘रेशीमगाठी’ टॉपवर आहे

तुला कसं माहित?

तुला काय वाटले, मी तुझ्याशी बोलत नव्हते म्हणून तुला आयुष्यातून थोडीच बाजूला केले होते! तुझा एक ना एक शब्द माझ्या काळजात आहे. तुझ्या फॉलोअर्स, कॉमेंट देणार्‍या मुली या सार्‍यांवर माझी नजर होती! आणि अजूनही असते बरं का!

रिअली?

म्हणजे काय! लहान मुल रस्ता चुकल्यावर त्याला रस्ता दाखवावा लागतो, पण एवढ्या काळात समजले माझे ब्लॉग लिहीणारे बाळ खरोखर सज्ञान आहे. अगदी कुठून माहित नाही, पण पत्ता काढून माझ्या बाबापर्यंत पोहोचलेले! फक्त तुझे दुसरीकडे कुठे हुकअप असेल तर सांग मी पुढे काही विचारण्याच्या आधी

काय विचार ना

मी एक धाडसी विचार केलाय

कोणता?

आता उगाच कोड्यात नाही बोलणार मी. डायरेक्ट सांगते – ‘आदिती रितेश ठाकूर’ असे नाव बदलायचा विचार आहे. आहेस तू तयार? आय नो, मी तुला इकडे येताना काहीच सांगितले नव्हते. तुझ्या आयुष्यातून कायमचे निघून जावे हा विचार करून निघालेले पण गेल्या चार वर्षातली एक रात्र अशी गेली नसेल, ज्यादिवशी तुझ्या आठवणींनी माझी उशी भिजली नाही. खूप मिस केले तुला आणि आता समजले की तुला विसरणे शक्य नाही ते. आपल्या सगळ्या भेटी अजून तशाच हृदयात साठवून ठेवल्या आहेत मी. तुझं मला पॅम्पर करणं, मला खुश करण्यासाठी लगेच फोन करणं, वॉट्सअॅपवर माझ्याशी फ्लर्ट करणं, हे सारं कसं विसरू शकणार होते मी राजा?

हो माहित आहे मला. म्हणून चार वर्षे मला एकही कॉल, मेसेज किंवा साधी मेलही केली नाहीस तुझ्याबद्दलची. किंवा इथे मी एकटा कसा जगतोय याची साधी चौकशी करावेसे वाटले नाही तुला.

मला तुला डिस्टर्ब करायचे नव्हते

मग आता का करतीयेस?

आता माझ्यावर काहीही बंधने नाहीत. अगदी समाजाचीदेखील मला पर्वा नाही. मला माझे आयुष्य जगायचेय. पण तुझी तयारी असेल तर! तुला दु:खी करून मला काहीही नकोय

आलीय मोठी शहाणी उपदेश करायला! कधी येणार आहेस इकडे?

सहा मे! माझे आयुष्य नव्याने सुरवात करायचा दिवस! या दिवसाची मी कित्येक वर्षे वाट पहातीये. लॉ ऑफ अॅट्रॅक्शन, रोजचे व्हिज्युलायझेशन, थॉट इलेव्हेटर्स या सर्वांचा एकच उद्देश होता-

कोणता?

मिसेस आदिती रितेश ठाकूर व्हायचा

आय एम सो सॉरी आदिती. मी सारे विसरलोय या चार वर्षात. खूप यातना दिल्या आहेस तू मला. आता ती एकेक रात्र आठवली तरी अंगावर काटा येतो. तू जवळ नाहीस या विचाराने आयुष्यात एक पोकळी वाटायची. सारं काही सुनं सुनं वाटायचं. पुन्हा ते नव्याने भोगायची माझी अजिबात इच्छा नाही

इट्स ओके! आय कॅन अंडरस्टॅन्ड. सगळी चूक माझी आहे! मी असे नको होते करायला. तुझा थोडा तरी विचार मी करायला हवा होता

पण सारे घडून गेल्यावर बोलून काय उपयोग? म्हणतात ना पुलाखालून बरेच पाणी वाहून गेलेय आतापर्यंत. चार वर्षे हा खूप मोठा काळ असतो ते तुला समजायला हवं

आय नो! अॅन्ड आय अॅक्सेप्ट इट!

एक शेवटचं विचारायचं होतं तूला आदिती, चार वर्षे – मला काहीही न सांगता सोडून गेल्यापासून तो प्रश्न माझ्या डोक्यात घोळतोय

काय? आता एवढा नकार दिलाच आहेस तर अजून जाणून घेण्यात काय अर्थ आहे का?

हो आहे. हा प्रश्न मी खूप वर्षे मनात जपून ठेवलाय. पण त्याचे उत्तर मिळाल्याशिवाय हा चाप्टर कायमचा क्लोज नाही होणार माझ्यासाठी!

ठीकाय, विचार तर मग –

पण एक सांगतो, मला फक्त एका शब्दात उत्तर हवंय! तुला माहित आहे, त्याच त्याच गोष्टी पुन्हा सांगितलेल्या मला अजिबात आवडत नाहीत-

गो अहेड – जे काही विचारायचे आहे ते विचार!

रितेशने वाजवीपेक्षा जास्त वेळ घेतला. त्याला आठवण करून देण्यासाठी पुन्हा तिचाच मेसेज आला

विचारतोयस ना?

हो! मग लग्न रजिस्टर करायचं की धामधुमीत?

समाप्त.

©विजय माने, ठाणे.

लग जा गले # 2

people-2562102_640

एकदिवशी शिमल्याला टूरवर असताना रितेश जेऊन आडवा झाला आणि वॉटसअॅप चॅट उघडले तर आदितीचा मेसेज होता.

हाय, काय करताय?

शिमल्याला आहे सध्या. ऑफिशियल टूर!

वाऊ! आम्हीही हनिमूनला शिमल्यालाच गेलेलो. खूप थंडी असेल ना तिथे?

हो

जेवण झालेय तुमचे?

हो जस्ट. तुम्ही जेवलात?

हो आत्ताच जेवले मी

छोटा काय करतोय?

झोपलाय तो. आज एकटीच आहे घरी. आईबाबाही परत गावी गेलेत. खूप बोअर होत होते

वा! बोअर झाल्यावर आमची आठवण आली का?

नाही तसे नाही, पण खूप दिवस झाले एक गोष्ट तुम्हांला सांगायचीय

कोणती?

छान लिहीता तुम्ही

हे सगळेच सांगतात की. ब्लॉगखालच्या कॉमेंट्सवरून समजते ते

हंऽऽ. खरंय ते! पण मलाही सांगावेसे वाटले

अच्छा. थँक्यू सो मच! बाय द वे तुमच्याही कॉमेंट्स मला खूप आवडतात

हो?

खरं! तुमची कॉमेंट नाही आली की मला चुकल्यासारखे वाटते

पण तुम्हीही प्रत्येक मेसेजला रिप्लाय देता ते ही आवडते मला. वाटलेले खूप आटिट्युड असेल तुमच्यात, पण तसे नाही हे समजल्यावर बरे वाटले.

हंऽऽ कसला आलाय आटिट्युड! एकतर आपले आयुष्य एवढे एवढेसे आणि त्यात उगाच कशाला शत्रु बनवत बसायचे?

ही झाली तुमची थिंकींग! पण मला सांगायचे आहे ते ऐकून तुम्हांला काही वेगळे तर वाटणार नाही ना?

नाही! असे काय बोलणार आहात तुम्ही माझ्याशी?

तुम्ही मला आवडता

हो. ते माहित आहे मला

कसं काय माहित?

तुमच्या मेसेजमध्ये किती कौतूक असतं माझं? ते कळतं त्यावरून

अच्छा? अजून काय असतं?

अजून काय? पण खरं सांगायचं तर आता एक प्रॉब्लेम आहे

कोणता?

माझ्या मोबाईलची बॅटरी लो होत आलीय आणि कधीही मोबाईल बंद होऊ शकतो

काय तुम्ही पण! चार्जर नाही आणलात का?

नाही. सकाळी लवकरचे फ्लाईट आहे म्हणून गडबडीने घरातून निघालो होतो. नेमका चार्जर विसरला

तरी किती परसेंट आहे अजून?

बारा

ठीक आहे चालेल मग. मला जे सांगायचंय ते मी सांगू शकते

अजूनही काही सांगायचंय?

हो

काय?

प्रॉमिस मी, तुम्ही रागावणार नाही किंवा तुम्ही उगाच वेगळा विचार करणार नाही

प्रॉमिस!

बघा हंऽऽ

नाही हो! बोला तुम्ही!

आय लव्ह यू – फ्रॉम द बॉटम ऑफ माय हार्ट!

आदितीचा मेसेज पाहून रितेश हडबडला. वास्तविक घरापासून बाहेर आहे म्हणून त्याने ड्रिंकही केलेले. त्याची नशा मेंदूवर रेंगाळलेली पण तिच्या मेसेजने ती कुठल्याकुठे पळाली. त्याला काय बोलावे ते कळेना. तिच्या मनात त्याच्याबद्दल सॉफ्ट कॉर्नर असावा अशी त्याला शंका होती पण अचानक ती एवढी स्पष्ट बोलेल अशी त्याने कल्पना केली नव्हती. रितेश काहीही रिप्लाय देत नाही हे पाहून पुन्हा तिचाच मेसेज आला.

हॅलो? आहात का तुम्ही?

हो आहे

मग बोला की!

काय बोलणार? दोन पेग घेतले होते. उतरवले तुमच्या मेसेजने

आवडला नाही का?

आय मीन, तसे नाही पण मी आत्ता या क्षणाला हे सारे एक्सपेक्ट नव्हते केले. पण तुम्ही जाम भारी आहात. डायरेक्ट बॉम्ब टाकलात माझ्यावर

हा हा! मग? आता काय कराल?

काही नाही! तुम्ही कोड्यात टाकले मला. खरं सांगू?

काय?

तुम्हीही मला आवडायचा

मग आजपर्यंत का नाही सांगितले?

तुम्ही किती केले तरी एक जबाबदार स्त्री आहात. आणि तुम्हांला असे कसे सांगणार मी? आम्हाला दहादा विचार करायला लागतो तुमच्यासारख्यांशी बोलण्याआधी

मी तुम्हांला किती हिंट दिलेल्या. पण काही म्हणा, तुम्ही या बाबतीत अगदीच मठ्ठ आहात

हो असेन कदाचित. प्रायॉरिटीज वेगळ्या असल्या की आजुबाजूला लक्ष नाही जात

अगदी मोबाईल नंबर मागण्यापासून मलाच करावे लागले

पण मला काय माहित की तुमच्या मनात माझ्याबद्दल अशा फिलिंग्ज आहेत म्हणून!

मग कोणती मुलगी तुम्हांला एवढे डायरेक्ट बोलेल?

पण शेवटी बोललातच ना!

काय करणार? समोरच्याला कळतच नाही तर मी काय करू शकत होते? पण मी ठरवलेले, आज जर तुम्ही काही बोलला नाही तर मात्र तुमचा नंबर मोबाईलमधून डिलीट करून टाकणार आणि पुन्हा तुमच्याशी कधीही नाही बोलणार

अस्सं! मग?

मग काय? आता कशाला ती वेळ येईल?

त्यानंतर दोघांचे वॉट्सअॅपवर रेग्युलर बोलणे सुरु झाले. दोघेही आकंठ प्रेमात बुडालेले. तिचे वय कशाच्याही आड येत नव्हते. ती खूप अरे तूरे कर म्हणून मागे लागलेली पण रितेशला ते अवघड वाटत होते. मग त्याने “सुरवात तुम्ही करा.” असे सांगितल्यावर दोघांचे अहो जाहो एकेरी झाले होते. रोज एकमेकांचा आवाज ऐकल्याशिवाय दोघांनाही चैन पडत नव्हता. रितेशच्या डोक्यात सतत तिचा विचार चाललेला असायचा. सकाळी तिचा गुडमॉर्निंचा मेसेज येत नाही तोपर्यंत तो बेचैन असायचा. दोघांच्यात कोणताही आडपडदा राहिला नव्हता. पण त्यांचे भेटणे मात्र थोडे अवघड झाले होते.

कारण रितेश मुंबईत तर आदिती पुण्यात होती. दोघांकडे नंबर असूनही एकमेकांचा पहिला आवाज ऐकायला त्यांना दोन महिने लागलेले. फोनवर बोलणे चालू झाल्यावर मात्र त्यांचा बॉन्ड चांगलाच जुळला. आदिती खरोखर एक यशस्वी मॅनेजर होती. एका कंपनीच्या पर्चेससारख्या डिपार्टमेंटचे हेड म्हणून काम पाहणे वाटते तितके सोपे नाही. कामाचा एवढा प्रचंड ताण असतानाही ती अगदी शांतपणे त्याच्याशी बोलायची. मितभाषी, स्पष्ट विचार आणि कुठे चुकत असेल तर तू चुकतोयस हे ठामपणे म्हणण्याचा स्वभाव यामुळे रितेशला आदिती आवडायला लागली. एवढी की त्याला तिच्याखेरीज काही सुचेना. सकाळी झोपेतून उठल्यावर पहिली आठवण तिची आणि झोपताना शेवटचीही तिचीच. स्वप्ने तिची आणि डोक्यात संभाषणही तिचेच.

पण तिला अजूनही जाणून घ्यायला हवे होते. शिवाय तिच्या मनात काय आहे, तिच्या कुटुंबाबद्दल काय आहे हे त्याने कधी तपासले नव्हते म्हणून दोघांनीही एक दिवशी भेटायचे ठरवले. अचानक रितेशला एका कस्टमर मिटींगसाठी अनायासे पुण्याला जावे लागले. पण तो पुण्याला येतोय हे त्याने आदितीला मुद्दामच सांगितले नाही. तिच्यासाठी ही अचानकवाली भेट एक मोठे सरप्राईज असणार होते. सकाळसकाळी तिचा मेसेज आला-

गुड मॉर्निंग शोना

गुड मॉर्निंग आदि! काय करतेयस?

ऑफिसला पळतेय! उशिर झालाय!

अच्छा, तू कुठे आहेस?

तुझ्या पुण्यात!

डोन्ट टेल मी!

खरंच!

लगेच तिचा फोन आला!

“वेडा आहेस काय तू? आणि तू पुण्याला येतोयस हे मला का नाही सांगितलंस?”

“अचानक ठरले.”

“अच्छा! तू ना एक नंबरचा डफर आहेस!”

आदितीने डफर बोललेले त्याला खूप आवडायचे.

“काय करणार, एवढे दिवस नुसतेच बोलतोय. इकडे ये म्हणून पुण्याचे लोक बोलवतही नव्हते. म्हटले जाऊया पुण्याला आणि मस्तानीची चवही घेऊन येऊया!”

“हो का? आणखी कशाकशाची चव घ्यायचीय?”

“सध्या तरी मस्तानीचीच आणि मस्तानीच्या मनात मला भेटायचे असेल तर कुठे ते सांगावे म्हणजे आम्ही तिथे येण्याचा प्रयत्न करू.”

“चल आज हाफ डे टाकते. अॅक्च्युली फुलडेच टाकला असता पण आज ऑफिसमध्ये जाणे आवश्यक आहे. काही गोष्टी आहेत ज्या आजच संपवायच्या आहेत. त्या दुपारपर्यंत पूर्ण होतील. मग भेटू आपण. तू एक काम कर, मी तुला पत्ता पाठवते. माझ्या ऑफिसच्या इकडेच ये, तिथून मग जाऊया कुठेतरी.”

“डन देन! सी यू सून!”

तिने पत्ता पाठवून दुपारी दोनपर्यंत पोहोचायला सांगितले. रितेशची एका कस्टमरबरोबर मिटींग होती. तासाभरात ती संपवून तो आदितीने दिलेल्या पत्त्यावर दीडलाच पोहोचला आणि तिला तुझ्या ऑफिसच्या खाली चहाची टपरी आहे तिथे थांबलोय म्हणून त्याने मेसेज केला. पंधरा मिनीटांत ती खाली आली. किती छान दिसत होती. मानेवर रुळणारे मोकळे केस, कोरीव भूवया, काळेभोर आणि पाणीदार डोळे, त्यावर उघडझाप होणार्‍या दाट पापण्या, अगदी धनुष्यालाही लाजवतील असे ओठ ही सर्व सामग्री घेऊन आलेली मुलगी पस्तीस वगैरे वर्षाची आहे हे कुणाला सांगून पटले नसले. शिवाय एका तीन वर्षाच्या मुलाची आई म्हणजे सोडाच! संतूर मम्मीच जणू! थोडीशी गुबगुबीत. पण रितेशला बघताक्षणीच आवडलेली. काहीही म्हणा, फेसबुकचे फोटो आणि खरा माणूस यातले अद्वितीय काय आहे हे भेटल्याशिवाय समजत नाही.

ती पार्किंगमधून कार घेऊन आली आणि रितेशजवळ आल्यावर तिने त्याला दुसर्‍या बाजूने बसायची खूण केली. दरवाजा उघडून तो आत बसला तसा तिचा सुगंध रितेशला वेडा करून गेला. परफ्यूमचे सिलेक्शन खूप वरच्या दर्जाचे होते. कुठे जायचे म्हणून तिने विचारले खरे पण रितेश पुण्यात नवीन असल्याने ते त्याने तिच्यावर सोडले. इथले रस्ते, हॉटेल आणि मेनू तू शोधायचेस असे त्याने सांगून टाकले. तिने एका चांगल्या हॉटेलच्या पार्किंगमध्ये गाडी उभी केली. आत प्रायव्हसी मिळेल अशा ठिकाणी ते जाऊन बसले. दुपार असल्याने तशी वर्दळही फारशी नव्हतीच.

“काय खायचे बोल.”

“तुला आवडेल ते मागव. मी पाहुणा आहे पुण्याचा.”

“ओह आय सी! चल इथे पाष्ता चांगला मिळतो!” म्हणून तिने पाष्त्याची ऑर्डर दिली. मग गप्पांना सुरवात झाली. सहा वर्षापूर्वी तिचे विकासबरोबर लग्न झालेले. इंजिनिअरिंगला दोघेही एकाच कॉलेजमध्ये होते. लव्ह मॅरेज. नंतर तो मर्चंट नेव्हीत जॉईन झाला. लग्नानंतरची दोन वर्षे खूप सुखात गेली. साडेतीन वर्षापूर्वी ड्युटीवर निघताना आदिती प्रेग्नंट आहे ते समजल्यावर “यावेळी लवकर परत येतो.” म्हणून जे गेला ते गेलाच. परत आलाच नाही. फोन नाही की काही नाही. सातआठ महिने वाट पाहिली आणि मग कंपनीने तो मिसींग आहे म्हणून घरी पत्र पाठवले.

घरच्यांनी ‘अनोळख्या मुलीशी लग्न’ या विषयावरून ज्या मुलाला घरातून बाहेर काढले त्या मुलाच्या पश्चात इंश्युरन्सची रक्कम घ्यायला ते एकमेकांशी भांडायला लागले. आदितीची अवस्था खूप विचित्र झालेली. अमेय अजून पोटात होता. एकतर विकास गेलाय हे मानायला मन तयार नव्हते. ज्या माणसाचे शेवटचे दर्शन होत नाही, तो आपल्यातून गेलाय हे कसे मानायचे हा तिचा रास्त प्रश्न होता. त्यात घरच्यांची तिच्या घरी येऊन भांडणे! तरी नशीब आदितीने राहता फ्लॅट स्वत:च्या जीवावर घेतलेला. तिला हे सारे नवीन होते.

शेवटी तिने तुमचा मुलगा आहे, तुम्ही पैसे घ्या, मला त्यातले काहीही नको म्हणून स्पष्ट सांगितले. घरचे पैसा आणि प्रॉपर्टीसाठी कोणत्या थराला जाऊ शकतील याची तिला पुरेपूर जाणीव होती आणि म्हणूनच तिने एकटे का असेना -सर्वांपासून लांब रहाणे पसंत केले होते. पुन्हा सासरच्या माणसांत जाऊन मिसळणे तिच्या स्वभावात नव्हते. एवढ्या मोठ्या पुण्यात एकटी मुलगी रहाते हे नवीन नसले तरी आईबाबांना काळजी होतीच की! बाबा नोकरी करायचे त्यावेळी शक्य नव्हते पण रिटायर झाल्यावर मात्र अधूनमधून आईला घेऊन दहा पंधरा दिवस आदितीकडे रहायला यायचे.

पण खर्‍या अर्थाने विकास गेला तेव्हापासून आदिती एकटी पडली. डिलीव्हरीच्या वेळीही सासरचे कुणी आले नाही. नातवाच्या पायगुणाने मुलगा गेला म्हणून घरचे त्या दोघांवर रुसलेले. त्यांच्याबरोबरचे संबंध पूर्ण तोडलेले. पायगुणाचे नुसतेच कारण. खरी गोष्ट तर प्रापर्टीची! तीही तिने देऊन टाकलेली. मग जबाबदार्‍या घ्यायला कोण कशाला येईल? सारे बाळंतपण तिच्या आईबाबांनीच केले. अमू छोटा होता त्यावेळी खूप त्रास व्हायचा. तिसर्‍या महिन्यापासून त्याला बाजूला करून तिने ऑफिस जॉईन केले. तिची आई येऊन बरोबर राहिली. अमू चांगला दोन वर्षाचा होईपर्यंत तिच्याजवळ होती. ती परत गावी गेल्यावर छोट्या अमूला डे केअरमध्ये ठेऊन तिला नोकरी सांभाळावी लागली. अगदी आताही ती ऑफिसला जाताना त्याला डे केअरला सोडून जायची आणि घरी परतताना आईविना दिवसभर बसून थकलेला तो चिमुकला जीव तिच्यासोबत यायचा.

इंजिनियरिंग होऊन चांगला जॉब मिळाल्याने तो सोडण्याचा प्रश्नच नव्हता. शिवाय स्वत:च्या पायावर उभा रहाण्यासाठी तेच एकमेव साधन होते. आणि जॉब सोडून ती करणार तर काय होती? अमूला चांगली सवय लागावी म्हणून घरात मुद्दाम टीव्ही घेतला नव्हता. तास न् तास टीव्ही पहाण्यापेक्षा आवडत्या पुस्तकात डोके घालून बसणे ती पसंत करायची. अगदी याच तिच्या छंदामुळे तिची रितेशशी ओळख झालेली. शिवाय माहेर मुंबई असल्याने तो लिहीत असलेल्या ‘रेशीमगाठी’तील मुंबईचा ओढा हा पहिल्यापासूनचाच. खूप सारे बोलताना ती मधूनच भावूक व्हायची आणि तिच्या डोळ्यांत पाणी तरळलेले दिसायचे. शेवटी सारे सांगून झाल्यावर ती वर्तमानात आली.

“काय मी पण सारे माझेच सांगत बसलीये. बोअर तर नाहीस ना झाला?”

“नाही गं. खूप सोसलयंस तू. ग्रेट आहेस यार!”

“कसलं आलंय ग्रेट! परिस्थितीचे चटके सोसले की तेवढा ग्रेटनेस येतोच. आणि स्त्रियांना तर येतोच येतो. ते सोड, तुझे ऑफिस काय म्हणतेय?”

“ठीक चाललेय.”

“मी आता कॅनडा आणि ऑस्ट्रेलियासाठी ट्राय करतेय.”

“म्हणजे?”

“चार पाच वर्षे जाऊन यायचे. मग एखादा जॉब पहायचा इथे. साधा असला तरी चालेल. पण थोडे जास्त पैसे कमवायचे म्हणजे चारपाच वर्षे बाहेर गेल्यावाचून गत्यंतर नाही.”

ते ऐकून रितेश अडखळला पण काही बोलला नाही. पाष्त्यानंतरची कॉफी संपवण्यात मग्न आहे हे नाटक करण्याचा तो प्रयत्न करत होता. रितेश पुण्यातला पाहुणा म्हणून आलेले बिलही तिनेच भागवले. मुंबईत भेटल्यावर तू खर्च कर असे म्हणताना तिने गंमत म्हणून जो उजवा डोळा मारला त्याने रितेशच्या काळजात फुलपाखरे उडाली. घरी जाताना तिने अमूला डे केअरमधून घेतले. पण कारमध्ये आधीच बसलेल्या रितेशला पाहून त्याने लगेच हा कोण असे तुसडेपणाने स्पष्ट विचारून पुणेकर असल्याचे सिद्ध केले. मग तिने हा माझा ऑफिसमधला फ्रेंड आहे असे सांगून त्याला गप्प बसवला. तो मधून मधून तिला हा तुझा फ्रेंड आपल्याबरोबर का येतोय वगैरे प्रश्न विचारत होता आणि ती त्याच्या बालबुद्धीला पटतील अशी उत्तरे देत होती.

स्वारगेटजवळ आल्यावर रितेश तिथे उतरून मुंबईची बस पकडण्याच्या विचारात होता पण ती म्हणाली, “प्लीज, चल ना घरी.”

“आर यू शुअर? यू वोन्ट बी हॅविंग एनी इश्यूज?”

“नाही रे चल!”

तिचे आईबाबा सध्या पुण्यात नाहीत एवढी माहिती तिने सांगितली होती. पण अमू बरोबर असल्याने रितेशला शंका येणे साहजिक होते. शिवाय एकट्या आणि स्वतंत्र रहाणार्‍या स्त्रियांबद्दल ती कोणत्या वळणाची आहे या गोष्टींबद्दल सोसायटीमधल्या लोकांचे बरेच निकष असतात. आदितीबद्दल लोकांनी काही वेडेवाकडे बोललेले रितेशला अजिबात आवडले नसते म्हणून तिला मान खाली घालायला लावेल अशा कोणत्याही गोष्टीपासून त्याला दूर रहायचे होते.

“एरव्ही त्याला मी लेट पिक करते पण आज हाफ डे घेतलाय म्हणून आताच घेतले. नाहीतर मला पुन्हा इकडे यायला लागले असते.”

“नक्की ना?”

“हो रे बाबा. आणि असाही तो दुपारी झोपतो. गेल्यागेल्या झोपेल तो. आपल्याला निवांतपणे गप्पाही मारता येतील.”

तिची बिल्डिंग आली. गाडी पार्क करून खांद्यावरची पर्स सांभाळत झोपेत असणार्‍या अमूला कडेवर घेऊन वर जाताना तिची तारांबळ होत होती. अमूला घ्यायचे रितेशच्या डोक्यात आलेले पण तो त्याच्याकडे येणे शक्य नव्हते. म्हणून निमूटपणे तिच्यामागून जाण्याशिवाय रितेशकडे दुसरा पर्याय नव्हता.

पाचव्या मजल्यावर पोहोचताच तिने लॅचने दरवाजा उघडला, अमू तिच्या खांद्यावर मान टाकून झोपला होता. त्याची झोपमोड होऊ नये म्हणून तिने त्याला हळूच नेऊन सोफ्यावर बसवला आणि रितेशला आत यायला सांगितले. रितेश शूज काढून थोडासा बिचकतच आत गेला. हॉल बर्‍यापैकी आवरलेला होता. फक्त अमूची खेळणी मात्र सगळीकडे पसरलेली होती. अमूला तसाच सोफ्यावर बसवून आदितीने सारा हॉल आवरला.

“अरे हा खूप पसारा करतो एकटा असला तरीही. आणि आवरतही नाही, सारे मलाच आवरावे लागते.”

“इट्स ओके. मुलं म्हटलं की असणारच हे.”

अमू मात्र डोळ्यांतली झोप उडाल्यासारखा रितेशच्या हालचाली निरखत बसला होता आणि त्यामुळे रितेश कमालीचा नर्व्हस झालेला. अमूला त्याने स्माईल देऊन पाहिले मात्र अमू हसायच्या मूडमध्ये नव्हता. आदितीचे आईबाबा घरी नसले तरी त्याला अमू असण्याची भीती वाटत होती. तिच्या आईबाबांना आपल्याबद्दल कोण घरी आला होता म्हणून सांगेल ही चिंता त्याला लागून राहिलेली. आदितीने अमूला झोपायला चल म्हणून सांगून पाहिले पण तो काही केल्या मानायला तयार नव्हता. त्याला हॉलमध्ये सोफ्यावरच बसायचे होते.

मग आदितीने त्यांच्यासाठी कॉफी बनवली. गप्पा मारत कॉफी संपली. त्या कॉफीची चव, समोर बसलेल्या आदितीची नशा, फॅनच्या वार्‍याने उडणारे तिचे केस आणि त्याच लयीत हलणारा तिचा स्कर्ट या गोष्टींनी रितेश धुंद झालेला. आदितीला ते सारे समजत होते.

“चल मी तुला आमचे घर दाखवते.” म्हणून तिने रितेशला किचनमध्ये बोलावले पण रितेशआधी अमू त्याची कार घेऊन आधीच किचनमध्ये घुसला. हॉल, किचन, मास्टर बेडरुम, अमूची खोली सगळे दाखवून झाले पण अमू दोघांना एकत्र येऊ देत नव्हता. जिथे तिथे खेळणी घेऊन त्यांच्यापुढे असायचा. आदितीने त्याला चुकवायचा खूप प्रयत्न केला पण तो यशस्वी झाला नाही.

बराच वेळ घरी बसल्याने अमू आणि रितेशची थोडीशी गट्टी जमली आणि हळुहळू दोघे बोलू लागले. जसा तो बोलायला लागता तसे रितेशने त्याला खेळण्याबद्दल “हे काय आहे? हे असे का असते?” असे विचारून खेळण्यांबद्दलचे आपले अज्ञान प्रकट करत आपलेसे केले आणि मग मात्र दोघे चांगले दोस्त झाले. निघताना तर अमू तिला तुझ्या या फ्रेंडला आपल्या घरी ठेऊन घेऊया असे म्हणाला आणि ती ही त्यावर चकित झाली.

शेवटी रितेशला सोडायला ते दोघेही खाली आले. त्याने दोघांनाही बायवाय केला. पहिल्याच भेटीत ती रितेशला प्रचंड आवडली होती पण पुढे काय हा त्याच्यासमोर प्रश्न होता. त्याने स्वारगेटपर्यंत कॅब बूक केली. तो कॅबमध्ये बसला आणि आदितीचा कॉल आला. ती नेहमीप्रमाणेच बोलत होती. आता जणू काही ते भेटलेच नव्हते. कितीही बोलले तरी दोघांमधली ओढ मात्र कमी होत नव्हती.

“शोना एक विचारू?”

“विचार ना.”

“अमूचा राग तर नाही ना आला तुला?”

“का?”

“म्हणजे त्याची अडचण वाटली असेल ना तुला?”

“नाही गं! असे काही नाही.”

“मला वाटली म्हणून मी तुला विचारले. अॅक्च्युली मला तुला किस करायचे होते पण चान्स गेला यार. अमू झोपला असता तर ते करता आले असते.”

“असूदे. पुन्हा कधीतरी.”

“तू एवढा कूल कसा काय असू शकतोस यार?”

रात्री घरी पोहोचल्यावर रितेश मेसेज करतो म्हणालेला पण घरी पोहोचूनही त्याने मेसेज केला नाही. दुपारचा आदितीचा प्लान ऐकल्यापासून थोड्या दिवसांत काही झाले तरी ती आपल्याला सोडून जाणार आहे असे एक मन म्हणत होते. आपण जर तिच्यात गुंतलो तर पुन्हा त्यातून बाहेर पडणे फार मुश्किल होईल अशा विचारात असतानाच तिचा मेसेज आला-

हे, अजून पोहोचला नाहीस तू?

हो केव्हाच पोहोचलोय

मग मेसेज का नाहीस केला?

विसरूनच गेलो गडबडीत

वास्तविक त्याने मुद्दाम मेसेज केला नव्हता.

मी तूला खूप मिस करतीये

हो माहित आहे. पण एवढेही गुंतायला नको आपण एकमेकांत आता. दोघांच्याही दृष्टीने बरं नाही ते

का?

खरं सांगू? मी खूप हळवा आहे. आणि तू ज्यावेळी बोललीस ना की तू कॅनडा आणि ऑस्ट्रेलिसाठी ट्राय करते आहेस त्यावेळी मला खूप कसेतरी वाटले. आय कान्ट टेल यू! आय मीन सर्वांसाठी करिअर महत्वाचे आहे आणि तू जायलाही हवेस पण आता तुझी एवढी सवय झाली आहे की मन मानायला तयार नाही होत

मग नको का जायला मी?

माझे ऐकशील?

सांगून तर बघ

नकोस ना जाऊ मग. एक चांगले आयुष्य जगायला लागतात तेवढे पैसे आहेत ना, मग जास्तीचा अट्टाहास कशासाठी?

बरं नाही जाणार

वेडी आहेस का तू?

का?

मी सांगितले म्हणून नाहीस जाणार?

मग तूला नाही आवडणार तर नाही जाणार

एक विचारू तुला?

हो विचार ना

आपले रिलेशनशिप तुझ्यासाठी काय आहे?

सर्व काही! अजून काही ऐकायचंय तुला?

नाही! थँक्यू सो मच बार्बी!!


 

क्रमश:

©विजय माने, ठाणे.

लग जा गले # 1

3

कॅन वी बी जस्ट फ्रेंड्स?

असे वाटते का तुला या क्षणाला शक्य आहे ते?

हो

ठीकाय मग. तुला जसे वाटेल तसे

आय डोन्ट थिंक तुला पटेल की नाही पण माझे तुझ्यावर मनापासून प्रेम आहे आणि माझे तुझ्याबद्दलचे हे प्रेम आयुष्यभर तसेच राहील

हंऽऽ

म्हणशील तर कालचा प्रसंग खूपच क्षुल्लक होता, पण काचेपलिकडे बाहेर मम्मा येणार म्हणून नजर लावून बसलेले माझे पिल्लू पाहिले आणि माझा जीव गलबलून गेला. माझी मलाच लाज वाटली. एकच विचार येऊन गेला डोक्यात किती स्वार्थी आहे मी, काय करतीये स्वत:च्या सुखासाठी

हो. मी समजू शकतो. मला पटतंय तुझं. इन फॅक्ट तुझ्या मनात काय चाललेय ते समजत होते, तू सकाळी बोलत होतीस तेव्हा. मी विचारणारही होतो तुला

काय?

तू पुढे जायला कंम्फर्टेबल नाहीस का म्हणून

तुझे वेगळे आहे यार. तुला सारे आयुष्य पडलेय तुझ्यासमोर. माझं तसं नाहीये. अमू मोठा असता तर भाग वेगळा होता. आणखी खूप छोट्या छोट्या गोष्टी झाल्या आहेत. मला सतत बोचणी लागून राहिलीय की मी माझ्या आई आणि मुलगी या नात्याच्या जबाबदार्‍या नीटपणे निभावत नाहीयेे

इतरवेळी चिंतेने बोलायचीस त्यावेळी मी तुला काळजी करु नकोस म्हणून सांगायचो. पण अमूबद्दल बोललीस त्यावेळी काही बोललो का? मला समजले ते. त्याची काही चूक नसताना त्याला का शिक्षा द्यायची आपण?
आय होप तू मला समजून घेशील शोना

हो आदिती!

मला आता टाईप करणेही मुश्किल होतेय. नंतर बोलते मी

तिला तसे का होतेय ते रितेशला समजले. तिला ओळखत असल्यापासून आदिती या नावाने त्याने हाक मारली नव्हती. नेहमी शोना, बार्बी, माय लेडी, आदि असा बोलायचा पण तिचा प्रॉब्लेम ऐकल्यावर तिला दोघांच्या नात्याची अजून ओढ लावण्यात काही अर्थ नव्हता.

मला घरी सर्वजण आदि म्हणतात. आदि तरी म्हण तू

ओके

त्याने तिला ‘आदि’ म्हणून तसे ऐकण्याचे समाधानही मिळू दिले नाही.

तुला आठवतंय मी म्हणाले होते, मला हव्या असलेल्या गोष्टी आयुष्यात कधीही मिळत नाहीत. सगळे चांगले चालू असते आणि अचानक हातातून सगळे निघून जाते. म्हणून मी कशात जीव अडकवत नाही. विकास गेला आणि तो धक्का पचवता पचवता साडेतीन वर्षे उलटली. त्यानंतर तू आयुष्यात आल्यापासून खरोखर खुश झालेले मी. पण देवाला ते ही पहावले नाही

हंऽऽ

काय करतोयस तू?

मिटींगमध्ये आहे

खूप वेळ लागेल का तुला?

हो

रितेशच्या डोळ्यांच्या कडा ओलावल्या. कधीना ना कधी असे होईल ही त्याला कुणकुण होतीच. रितेशला तसे पाहून बाजूला बसलेली त्याची असिस्टंट उठून मागे गेली आणि तिच्या मैत्रिणीच्या कानात कुजबूजली, “अगं रडताहेत सर!”
रितेशला ऑफिसच्या जागेवर बसून डोळे पाणावणे खूप ऑकवर्ड वाटले. त्यासाठी त्याला एक व्हिडीओ खूप इमोशनल आहे असा बहाणा करावा लागला. पुन्हा आदितीचा मेसेज आला

खूप मिस करतीये तुला. मला महित आहे मी थोडी विचित्र वागतेय पण इतक्या लवकर या सार्‍यातून बाहेर नाही पडू शकणार!

आदि, एक विचारू तुला? खरे सांगशील?

हो विचार ना. परवानगी काय मागतोयस?

माझे काही चूकले का किंवा नकळतपणे मी तुला हर्ट केलेय का?

नाही रे माझेच चुकले सारे. मला माझी सिच्यूएशन माहित होती. तरीही मी तूला माझ्यात गुंतणे भाग पाडले. या सर्वाची मीच सुरवात केली. वेळोवेळी मला ते जाणवत होते. त्यात वेळ कमी आणि जबाबदार्‍या खूप असल्याने मी आपल्यातल्या नात्याला न्याय नाही देऊ शकणार. या क्षणाला मी खूप गोंधळलीये. आय एम सॉरी फॉर एव्हरीथिंग. हे सारे माझ्यामुळे झालेय याची जाणीव आहे मला

ठीकाय यार. तू उगाच स्वत:ला दोष देत बसू नकोस. स्वत:ला सांभाळ आधी!

पण आपण भेटू शकतो, बोलू शकतो. पण मला माझ्या इमोशन्स कंट्रोल करायच्या आहेत, जे तू भेटल्यापासून जमत नाहीये

तू माझी काळजी करू नकोस. आपून जिधरभी जाता है उधर हॅपीनेस फैलाता है

म्हणजे तुला काहीच फरक नाही पडत ना?

तसे समज हवे तर! आजकाल माझा विदुषक झालाय. लोकांना माझी दुसरी बाजू दिसत नाही

लेखक महाशय माझ्याशी जरा नीट बोलाल का?

हसरं दु:ख म्हणतात याला सामान्य भाषेत

माहिताय मला

मग रितेशने तिला यू ट्यूबवरून चार्ली चॅप्लिनच्या ‘सिटी लाईट्स’ या पिक्चरच्या शेवटाची क्लिपची लिंक पाठवून तीन मिनीटे वेळ काढून नक्की बघ म्हणून सांगितले. थोड्यावेळानंतर तिचा मेसेज आला.

शिट यार! हे सर्व माझ्यामुळे होतेय. मी जिथे जिथे जाते तिथल्या सगळ्या लोकांना त्रास होतो. मीच असायला नको आहे हे सगळं थांबवायला

रितेश आदल्या दिवशीच्या गोष्टी आठवू लागला. तो कालच तिला भेटून आलेला. दोघांचाही वेळ वाचावा म्हणून ते लोणावळ्याला भेटलेले. सारा दिवस एकमेकांसोबत घालवलेला. खूप गप्पा मारलेल्या. पण पुण्याला पोहोचायला आदितीला खूपच उशिर झाला. अमूच्या डे केअरमधून तिच्या मोबाईलवर दोनदा फोन येऊन गेले पण ट्राफिकमध्ये असल्याने ती काहीही करु शकत नव्हती. तिथे पोहोचायला तिला रात्रीचे आठ वाजले. एरव्ही डे केअरचे टायमिंग सातचे होते. रोज ऑफिस सुटले की घरी जाताना ती अमूला पिक करायची. पण त्यादिवशी बराच उशिर झाल्याने अमूही काकुळतीला येऊन काचेच्या दरवाजातून बाहेर नजर लावून तिची वाट पहात उभा होता. ती गोष्ट आदिला खूप खोलवर हर्ट करून गेलेली.

रितेश आणि आदितीची ही साधारण चौथी पाचवी भेट असावी. दिवसरात्र बोलत होते, वॉट्सअॅपवर एवढे चॅट करत होते पण दोघांच्या नात्यात कधी वासना दिसली नाही. तिचा हात हातात घेण्यापलिकडे रितेशचे धाडस झाले नाही. त्यादिवशी मात्र त्याने ते धाडस केले आणि “तुझ्या हातात हात दिल्यावर किती सेफ आणि कम्फर्टिंग वाटतं!” असे ती बोललेली आणि रितेश तिच्या विश्वासावर फिदा झालेला. त्याच्यासाठी ती म्हणजे एक नाजूक बाहुलीच होती. शेवटी न राहवून तिने रितेशला विचारले, “तू कधी पुढाकार घेणार आहेस की नाही? सगळ्याच गोष्टी मी करणार नाही. काही गोष्टी तुलाच कराव्या लागतील.”

रितेशने वेळेचा काटा सहा महिने भूतकाळात फिरवला. लिखाणाची पहिल्यापासून आवड असलेला रितेश ठाकूर एमबीए झाला खरा, पण एका मल्टिनॅशनल कंपनीत मार्केटिंगमध्ये चांगल्या पगाराची नोकरी मिळून आयुष्य कमालीचे व्यस्त झाले तरीही त्याने लिहीणे सोडले नाही. फिरण्याची खूप आवड असल्याने हा जॉब त्याला फार आवडायचा. तो नेहमी म्हणायचा एकतर नोकरीमुळे जग फिरायला मिळते, अनेक प्रकारच्या लोकांना भेटता येते आणि आपले अनुभवविश्व विस्तारता येते. आजूबाजूला घडत असलेल्या आणि मनावर कोरल्या जाणार्‍या गोष्टी त्याला गप्प बसू देत नसत. त्यातूनच त्याने ब्लॉग लिहीणे सुरु केले. संध्याकाळी घरी गेला की त्याचे लिखाण सुरु असायचे. तो अगदी एखाद्या ठिकाणचे खाण्याचे हॉटेल ते अगदी प्रवासात भेटलेला एखादा लक्षात रहाण्यासारखा माणूस सारे काही लिहून काढायचा.

ओघवती शैली असल्याने त्याने लिहीलेले वाचतच रहावे असे वाटायचे. ब्लॉगचे फॉलोअर्स वाढत गेले. त्यात त्याने स्वत:च्या रायटिंग स्किलला चॅलेंज म्हणून ‘रेशीमगाठी’ ही रोमँटिक कादंबरी लिहायचा निश्चय केला. साधारण आठवड्याला तो एक भाग लिहून अपलोड करत असे. लोकांना त्याची ती कादंबरी खूप आवडू लागली. प्रत्येक भागाखालच्या लोकांच्या – विषेशत: मुलींच्या कॉमेंट्स वाढल्या पण धिस वुईल बी पार्ट ऑफ द प्रोफेशन याची जाणीव रितेशला होती. म्हणून तो सर्वांच्या कॉमेंट्सना लेखकाच्या चष्म्यातूनच रिप्लाय करायचा.

गेल्या काही महिन्यात रितेशच्या लक्षात एक गोष्ट आली आणि ती म्हणजे त्याच्या ब्लॉग फॉलोअर्समधली आदिती त्याचा एकूणएक ब्लॉग वाचते आहे, आणि नुसता वाचतच नाही तर त्यावर कॉमेंट्सदेखील लिहीते आहे. त्यानंतर एकदिवशी फेसबुकवर तिचीच फ्रेंड रिक्वेस्ट आली. फेसबुकवर आणि ब्लॉग लिहीत असल्यापासून बर्‍याच लोकांच्या फ्रेंड रिक्वेस्ट्स यायच्या आणि तो स्वीकारायचा तशीच त्याने तिचीही स्वीकारली. मग ‘रेशीमगाठी’चा नवा भाग लिहीला की आदितीचे मेसेजेस येऊ लागले. तेही त्याला सुखावून जायचे. एवढ्या बारकाईने वाचून आवर्जून सांगणारे वाचक कोणत्या लेखकाला आवडणार नाहीत?

एकदिवशी रितेशने आदितीचा प्रोफाईल उघडून पाहिला. पुण्यात रहाणारी आदिती मॅरिड तर होतीच शिवाय त्याच्यापेक्षा वयाने चार वर्षांनी मोठी आणि एका कंपनीत पर्चेस मॅनेजर. पण इतर फॉलोअर्सना सोडून त्याच्या =दयात आदितीच्या बाबतीत नेमके काय घडत होते ते त्यालाही समजत नव्हते. गेले काही दिवस ती त्याच्यासाठी स्पेेशल बनली होती. ब्लॉगवर तिचे कॉमेंट्स आल्याशिवाय रितेशला चैन पडायचे नाही. तिने लिहीलेली अक्षरे पुन्हा पुन्हा वाचावी असे त्याला वाटायचे. त्याने त्याच्या ‘रेशीमगाठी’चा एक रोमँटिक पार्ट अपलोड केल्यावर आदितीचा मेसेज आलेला – तुमचा आजचा पार्ट वाचला खूप भारी आणि टू हॉट टू हँडल होता! शिवाय ती ऑनलाईनही दिसत होती. म्हणून त्याने रिप्लाय टाकला-

हा हा

एवढे डिटेल वर्णन कसे लिहीलेय?

इमॅजिनेशन

लग्न न होतादेखील चांगले आहे की तुमचे इमॅजीनेशन! पण आवडले बरं का खरोखर

थँक्यू सो मच

तुमचे ऑफिस, लिखाण, प्रवास हे सारे कसे मॅनेज करता?

आवड असेल तर काही अडचणी येत नाहीत आपोआप होते सारे

मला शिकवाल का टाईम मॅनेजमेंट?

का नाही? आणि तुम्ही तर माझ्यापेक्षा मोठ्या आहात. मलाच तुमच्याकडून बर्‍याच गोष्टी शिकायच्या आहेत

इट वूड बी माय प्लेझर इफ आय कॅन बी ऑफ एनी यूज टू यू!

काही दिवसांनी काही हरकत नसेल तर तुमचा नंबर मिळेल का असा तिचा मेसेज आला. एरव्ही बर्‍याच लोकांचे नंबरसाठी मेसेज यायचे पण तो कुणाला नंबर द्यायचा नाही, त्याची जी काही शंका आहे ती मेसेजवरच सोडवायचा. पण आदितीची केस वेगळी होती. त्याने तिला नंबर दिला आणि मग मेसेंजरवर न बोलता दोघे वॉट्सअॅपवर बोलू लागले. तरी चॅटिंग तितकेसे रेग्युलर नव्हते. कधी दिवाळी दसर्‍याला शुभेच्छा देताना हा वॉट्सअॅप नंबर कामी यायचा.


क्रमश:

©विजय माने, ठाणे.

एकच प्याला अन् लोच्या झाला

Ekch Pyala

ऑफिसची पार्टी होती म्हणून मी मित्रांसोबत बारमध्ये गेलो होतो. तसा मी घेणार्‍यातला नाही पण आपण नसल्याने कुणाचा हिरमोड होत असेल तर मी त्यांच्याबरोबर जातो आणि त्यांना सोबत करतो. ते पितात आणि मी त्यांची चढलेली पहात बसतो. तशाच भावनेने त्यांच्याबरोबर गेलो. आत पाऊल टाकतो तर काय, टिपीकल बारमध्ये असतो तसा काळाकुट्ट अंधार होता. जागोजागी देवापुढे लावतो तसले छोटे बल्ब लावलेले दिसत होते. पण एकंदरीत सगळ्याच बारमध्ये लोडशेडिंग झाल्यासारखे असते. लख्ख दिवे लावले तर पटकन लोक ओळखू येतील आणि शेवटी त्याचा धंद्यावर विपरीत परिणाम होईल ही भीती असावी.
आमचे चौघेजण आधीच तिथे जाऊन बसले होते आणि आम्ही दोघे पाठीमागून गेलो. मी आमच्या भिडूंना शोधत होतो. एकतर तिथे मोठाले आरसे लावल्यामुळे गर्दी झाल्यासारखी वाटत होती. ज्याठिकाणी जाणे उचित नसते त्याठिकाणी गेल्यावर सगळे लोक आपल्याकडे पहातात असा माझा एक अनुभव आहे. जाऊन बसतोय की नाही इतक्यात “काय पाहिजे?” म्हणून वेटर आला.
“दोन किंगफिशर स्ट्राँग, एक स्मर्नऑफ और एक ब्लेंडर्स प्राईड.”
“और कोल्ड्रींक में क्या साब?”
“सोडा और स्प्राईट.”
थोडया वेळाने साहित्य आले. सोबत चणे, शिजवलेले शेंगदाणे आणि पापडही आले. बाटल्या फुटल्या, पेग तयार होऊ लागले. दिन्याने एक ग्लास भरून माझ्यासमोर ठेवला “हा तू घे.”
“मी कधी घेतो का?”
“मग कशाला आला आहेस?” एरव्ही हा मऊ असतो पण आमच्या आधी इथे येऊन ह्याने दोन पेग मारले होते म्हणून ही भाषा. उतरली की पुन्हा मऊ!
“तू बोलवलंयस म्हणून.”
“आम्ही पिण्यासाठीच बोलावलंय.”
“मग प्या की तुम्ही.”
माझे उत्तर दुर्लक्ष करून त्याने प्रतिप्रश्न केला, “पण काय रे, तू एकदा बियर पिला आहेस ना?”
“हो.”
“कधी?”
“एकोणिसशे नव्व्यानवच्या एकतीस डिसेंबरला.”
“मग आत्ता पण घे की.”
“नको रे. चवच नसते त्याला.”
“चवीला काय करायचंय?”
“चवीला काय करायचंय? अरे बाबा बियर ही मधासारखी गोड असते अशी माझी कित्येक वर्षे समजूत होती. एकतीस डिसेंबर नव्व्यानवला ती फोल ठरली. पहिला घोट घेतला ते केवळ समोर दुसरा माणूस बसला होता त्यामुळे घशात घालावा लागला. नाहीतर अक्षरश: त्याच्यावर फवारणी झाली असती.”
तेेवढयात दिन्या म्हणाला, “घे रे मी नाही कुणाला सांगणार.”
“अरे मला खरंच प्यायची नाही.”
“मला लाजू नकोस.”
“तुला लाजायला तू कोण?”
“चल जाऊदे. प्यायलादेखील दम लागतो दम.”
त्याने सर्वांसमोर खुले चॅलेंज केल्यावर मला राग आला. पेय या गोष्टीचा मी मध्यंतरी थोडा अभ्यास करायचा प्रयत्न केला होता. व्होडका या पेयाचा शक्यतो वास येत नाही हे एका सर्वेक्षणात वाचल्याचे माझ्या लक्षात होते. दिन्याची आज जिरवायचीच म्हणून समोरचा भरलेला पारदर्शी ग्लास उचलला आणि लिंबुसरबतासारखा एका दमात रिकामा केला. भूत दिसल्यासारखा दिन्या माझ्याकडे बघायला लागला.
“अरे, व्होडका होता तो.”
“महिताय रे. दुसरा पेग बनव.”
मी बेफिकीरीने बोलून गेलो. आता ह्याला नीट घरी नेऊन सोडायला हवं हे त्यानं निश्चित केले असावे. व्होडका मस्त असतो. इतका की, मलाही पटत नव्हते, अर्धी बाटली मी एकट्याने संपवली. पार्टी आणि माझा आक्रमकपणा पाहून मला सगळे बॅचलर असणार्‍या आणि ऑफिसच्या कॉलनीत रहाणार्‍या मित्राच्याच घरी झोप म्हणत होते. पण मी पडलो कुटुंबवत्सल माणूस! दिन्या काय असाच आहे. त्याच्या लग्नाचा पत्ता नाही त्यामुळे इकडेतिकडे हुंदडत असतो आणि सावंताला फुकटात मिळाली की कुठेही पडतो. आम्ही पडलो हरिश्चंद्राच्या वंशातले!
मी घरी जाणार म्हटल्यावर त्यांनी मला घाबरवायला सुरवात केली. तोंडाचा वास वगैरे येईल म्हणून सांगायला लागले. मी दिन्या आणि सावंताच्या तोंडावर फुंकून तोंडाला व्होडक्याचा सुवास येत नाही हे कन्फर्म केले आणि मग घरी जायला निघालो. चालचलनात काहीही फरक जाणवला नाही. नीट चालत स्टेशवर गेलो.
लोकल पकडून द्यायला दिन्या सोबत आला होता पण त्याची काहीही मदत न घेता आलेली ट्रेन पकडली. काहीच गर्दी नव्हती. म्हणजे उभा रहायला जागा मिळाली. लोकलने स्टेशन सोडले, मी ही दोन सीटमध्ये जी रिकामी जागा असते तिथे सेट झालो. एकाने मला नमस्कार केला. आता हा कोण ओळखीचा म्हणून मी विचार करू लागलो तेवढ्यात त्याने दुसर्‍यांदा नमस्कार केला. अशावेळी कोडगेपणा बरा दिसणार नाही म्हणून प्यायलेलो असूनही मी ही त्याला हात जोडून नमस्कार केला तर तो विचित्र नजरेने माझ्याकडे बघायला लागला. नंतर काय झाले कुणास ठाऊक, सगळ्यांनीच मला नमस्कार केले. मी माझ्या डोक्यावर ऋषीमुनींप्रमाणे जटा वगैरे तयार झाल्या आहेत की काय ते तपासले. तसे काहीच नव्हते. तेवढ्यात लोकल थांबल्याचा फायदा घेऊन माझ्या मागे कोण महापुरुष आहे काय ते मी वळून पाहिले त्यावेळी मला खिडकीतून मंदिर दिसले. एवढा छोटासा घोटाळा सोडला तर बाकी काही विषेश झाले नाही.
स्टेशनवर उतरून रिक्षा करून घरी गेलो. तो ही भला माणूस निघाला. त्याने तर सोसायटीच्या गेटलाच रिक्षा आणून लावली. यायला बराच उशिर झाला होता. हिला फोनवरून पार्टीत आहे, जेवणासाठी वाट पाहू नकोस म्हणून सांगितले होते. रिक्षातून उतरलो आणि बिल्डिंगला लिफ्ट नसल्याने पायर्‍या चढायला सुरवात केली. एकापाठोपाठ तीन मजले गेले. खूप गरम होत होते.
पायर्‍या चढत घामाघुम होऊन धाप लागलेली. एकदाचा घराच्या दरवाजासमोर आलो आणि दरवाजावरची बेल वाजवली. आतून काहीही रिस्पॉन्स नाही. तेवढ्यात खूप गरम होतंय म्हणून मी शर्टाची बटने काढायला सुरवात केली. पुन्हा बेल वाजवल्यावर मात्र हिने दरवाजा उघडला. माझी शर्टाची सगळी बटने काढून झाली होती आणि मोकळा शर्ट ब्लेझरसारखा अंगात लोंबत होता. रात्रीचे बरेच वाजले होते, त्यामुळे कुठली वहिनी बाहेर येण्याचा संभव नव्हता म्हणून मी शर्टाची बटने काढण्याचे धाडस केले होते. त्यात अजून तोंडाचा वास नको म्हणून सुगंधी सुपारी खाल्ली होती. मला तसा उघडा बघितल्यावर बायको दचकलीच. मला घरात यायला रस्ता देऊन ती विस्फारलेल्या नजरेने माझ्याकडेच बघत उभी राहिली.
मी घरात आल्यावर गळ्यातली बॅग बाजूला ठेवली आणि बूट काढायला सोफ्यात बसलो. ती संशयाने माझी बॉडी लँगवेज स्टडी करत होती. मी शांतपणे बूट काढून बाजूला सरकवले आणि पहिला प्रश्न आला, “काय, घेऊन आला काय तुम्ही पण?”
“हो. एक पेग घेतला आहे.” प्यायलो असलो तरी माझ्यातला हरिश्चंद्र जागाच होता.
पण तिला पटले नाही. पिणार्‍यासारखा बोलण्याचा तोल सुटणे, अंगाला झोले देत चालणे, तोंडाची एक विशिष्ट हालचाल होणे, उगाचच हसणे यातले काहीही झाले नाही. मी शर्टाची बटने तर काढलीच होती, मग ब्लेझरसारखा तो शर्ट अंगातून काढला आणि हातपाय धुवायला गेलो. ही लगेच माझ्यामागे बाथरुमपर्यत आली.
“तुम्ही खरंच पिऊन आला आहात?”
“ओळखतही नाही ना? नुसता एकच पेग घेतला आहे.”
“खरं सांगा.”
“हो गं.” मी कूल डुडसारखा हसत म्हणालो. माझे डोळे कदाचित लाल झाले असावेत. तिने अचानक रडायलाच सुरवात केली.
“मी तुमच्याकडून ही अपेक्षा केली नव्हती.”
“कसली?” माहित असूनही संवाद चालू ठेवावा म्हणून मी विचारले.
बायकोच्या डोळयांतून पाण्याच्या धारा वाहू लागल्यावर मला गोंधळल्यासारखे झाले. लग्न झाल्यावर निरोपाचा गदारोळ झाला होता त्यानंतर बायकोला रडताना मी कधी पाहिलीच नव्हती. चिडलीच तर ती माझ्याशी बोलायची नाही पण असा अवतार मी पहिल्यांदाच बघत होतो. तशा परिस्थितीतही मला मौज वाटली.
साडीच्या पदराने डोळे पूसत तिने पुढे सुरवात केली, “मी काय विचार करून तुमच्याशी लग्न केले होते. तुम्ही असे असाल जर माहित असते तर एखाद्या दारु पिणार्‍या पोलिसाशीच लग्न केले असते.” बायको कधी कधी फ्रस्टेट झाली की पोलिस नवरा केला असता अशी सांगते. मला वैताग द्यायला लागली की तिला पोलिस नवराच पाहिजे होता असे माझ्याही मनात येते. पण प्रसंगाच्या गांभीर्याने मी गोंधळून गेलो. कधी नाही ते पिलो होतो. पण हिच्या डोके खाण्याने त्याचा काही एक फरक जाणवत नव्हता. तिच्या या इमोशनल ड्राम्याने माझी झटक्यात उतरली.
मागच्या आठवडयात मला खोकला झाला होता (हा एक लेकाचा कधी कधी होतो). बर्‍याच डॉक्टरांचा इलाज चालेना म्हणून आमच्या कामवालीने साहेबांना ब्रॅन्डी द्या म्हणून उपाय सांगितला होता. बायकोला पटत होते पण साहेबांना एकदा दिली की चटक लागेल म्हणून तिने दोन दिवस तसाच खोकला बरा होतो का याची वाट पाहिली. पण तो काही बरा होण्याचे लक्षण दिसेना. मग शेवटी नाईलाज म्हणून हिने मला सांगितले, “त्या कोपर्‍यावरच्या दुकानातून बॅ्रन्डीची बाटली घेऊन या.”
मी खूश होऊन विचारले, “बरं. कधी आणू?”
“आज नको काही. उद्या आणा. आणि ब्रॅन्डीच घेऊन या. दुसरी आणली तर बघा. मला माहित आहे ती कशी असते ती.”
“मी ऑफिसला गेल्यावर तू घरी काय पित बीत असतेस काय?”
“जिभेला काही हाड आहे का तुमच्या?”
“मग तुला काय ठाऊक गं ब्रॅन्डी कशी असते ती?”
“मला मावशीने सांगितले आहे त्या बाटलीला जाळी असते म्हणून.” मला त्या मावशीचा भयंकर राग आला. बर्‍याचजणांनी व्होडका चांगला असतो असे सांगितले होते. त्यामुळे मी एखादा व्होडका आणावा असा विचार करत होतो पण ह्या मावशीने सगळं सांगून ठेवलं होतं.

ती ब्रॅन्डीची न संपलेली बाटली घरातच होती. मी पिऊन आल्याचे हिला अजिबात आवडले नाही. मग मलाही काहीतरी धडा शिकवावा म्हणून ती म्हणाली, “थांबा मी पण पिते.” असे म्हणून तिने त्या ब्रॅन्डीच्या बाटलीला हात घातला आणि एका ग्लासात ती ओतून घेतली. वेडीच आहे! खोकला झाला त्यावेळी ब्रॅन्डीचा संबंध आला होता त्यावरून सांगतो, मला त्या ब्रन्डीत पाणी मिसळूनही एवढी बकवास लागत होती आणि ती तर नुसतीच नीट ब्रन्डी कोकम सरबतासारखी प्यायला निघालेली!
तिच्या हातातून हिसकावून घेऊन मी तो ग्लास बेसिनमध्ये ओतून दिला आणि घाबरून सगळी बाटलीही डस्टबिनमध्ये फेकून दिली. तिची आणि माझी भांडणे बघून बंडया आणि मनी रडायला लागली. रोज आम्ही असे भांडत नव्हतो आणि आज अचानक आपल्या पप्पांना काय झाले ते त्या बिचार्‍यांना कळेना. हिने पुन्हा ड्रामा सुरु केला.
“तुमच्याशी लग्न करून मी फसले.”
“अगं, आज पहिल्यांदा प्यायलो आहे. पुन्हा नाही पिणार.”
“पण आतादेखील का प्यायला ते सांगा. आपल्यामागे बायका पोरं आहेत हे पिताना नाही का लक्षात आलं?”
मी गप्प बसलो. चूक असल्यावर ते आपोआपच होतं. म्हणजे मान खाली जाते आणि शरीर हालचाल करायचं विसरून जातं.
हिला अचानक काय झालं होतं, कळत नव्हतं. तिचं सुरुच होतं, “ग्लास हातात घेतल्यावर त्यात माझा आणि या पोरांचे चेहरे दिसले नाहीत का तुम्हांला?”
ती काहीही विचारत होती. मला खरं म्हणजे त्यावेळी त्यांचा चेहरा दिसला नव्हता पण ती असं म्हणाल्यावर मी मनातल्या मनात चित्र तयार करून पाहिले. ग्लासात तिचा, बंडया आणि मनीचाही चेहरा दिसल्यावर पुन्हा मौज वाटली.
“आणि येताना कसे आलात?”
“टे्रनने.”
“ते माहित आहे हो. बसस्टॉपवरून कसे आलात? डुलत नाहीत आला ना?”
“नाही गं. च्यायला मी काय एवढा पिलो नाही डुलत यायला.”
“कुणी पाहिलं नाही ना तुम्हांला? नाहीतर सगळे बोलायचे ह्या बाईचा नवरा पिऊन आलेला म्हणून. सोसायटीत तुम्हांला नाही, पण आम्हांला ओळखतात. हे जातात सकाळी ऑफिसला, दिवसभर आम्हांला रहायचं असतं इथं.”
आणि त्याच वेळी मी ठरवले, पुन्हा कधीही, अगदी कधीही… घेतली तर चुकूनही घरी यायचे नाही.
पुन्हा कधीही प्यायचे नाही या बोलीवर पोरांच्या शपथा घेऊन वाद मिटला आणि पाचच मिनीटांत मी घोरायला लागलो.

क्रमश:

©विजय माने, ठाणे.